İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

ḫalḳ isim

60 geçiş 20 biçim 3 eser KBAHKuT Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Halk, insanlar; yaratıklar: “yula erdi halḳḳa ḳaraŋḳu tüni” halka karanlık gecesinde kandil idi; “neçe bolmasa ḫalḳḳa mindin asıġ” benden halka fayda olmasa da; “ol ol ḫalḳ talusı kişi ḳutluġı” o, halkın seçkini, insanların kutlusudur; “kerip ḫalḳḳa kögzüŋ” halka göğsünü gerip; “aḳı canı ḫalḳla ḳılur ol yuluş” cömert canını halkla (halk için) feda eder; “mundaġuḳ ḫalḳnıŋ tirilmeki” yaratıkların dirilişi de böyledir. Tanıklar: KuTKB3AH2

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): ḫalḳ — yalın hâliyle 530 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • halk 514 (EÇS, KB) · ḫalḳ 14 (KB, AH) · ḫalk 2 (KB, AH)
  • ḫalḳḳa 21 (KB, AH) · halḳḳa 5 (KB)
  • ḫalḳta 2 (KB) · ḫalkta 1 (KB)
  • halḳı 1 (KB) · ḫalḳı 1 (KB)
  • ḫalktın 1 (KB) · ḫalḳtın 1 (KB)

Çekimli biçimler (17):

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 33/33b1 … ey ḳuşlar. yumşattımız aŋar temürni, / 11 ėtgil tėp yarıḳlar endaze ḳılġıl ḫalḳa içinde ḳılıŋ eḍgü iş men nė kim ḳılur sizler körgen men
Ku. T. 33/69a2 … miz anı ölmiş ėl tapa tirgüzür-miz anıŋ birle yerni ölmişde kiḍin mundaġuḳ ḫalḳnıŋ tirilmeki
Ku. T. 34/15a2–3 62 bütünlükin azıttı sizdin üküş ḫalḳnı uḳar ermez mü sizler