Tanım
- Temizlik, arılık; iffet: “ıḍuḳ ol bu beglik, arıġlıḳ tiler” bu beylik kutsaldır, temizlik ister; “arıġlıḳnı sewmiş turur bir bayat” Tanrı temizliği sever; “arıḳlıḳ tiler” temizlik ister. Tanıklar: KB3
- (Kuran çevirisinde) Tanrı’nın her eksiklikten arılığı, münezzehliği: “teŋrike ḳızlar (isnat ederler), anıŋ arıġlıḳı” Tanrı’ya kızlar (yakıştırırlar), O münezzehtir.
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): arıġlıḳ — yalın hâliyle 11 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- arıġlıḳ 10 (KB, KuT) · arıġlıq 1 (ShoR)
Çekimli biçimler (3):
Bağlamlar
Bütün geçişler (15) →KB Kutadgu Bilig
9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 1960 | ıḍuḳ ol bu beglik | arıġlıḳ | tiler / arıġlıḳ bile ilde saḳlıḳ tiler |
| KB 1960 | ıḍuḳ ol bu beglik arıġlıḳ tiler / | arıġlıḳ | bile ilde saḳlıḳ tiler |
| KB 2105 | arıġ ol bu ḳut ḳıw | arıġlıḳ | tiler / süzük ol bu devlet süzükni yüler |
| KB 2856 | arıġlıḳnı | sewmiş turur bir bayat / arıġlıḳ bile er bulur eḍgü at | |
| KB 2857 | arıġlıḳnı | barça kişiler tiler / arıġ bolsa aş suw kişi arzular |
KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası
5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Ku. T. 30/57a2–3 | 57 ayurlar teŋrike ḳızlar anıŋ | arıġlıḳı | olarḳa ol ne kim küser erse sizler |
| Ku. T. 31/8a2 | 13 yarlıḳamaḳ biziŋ üskümizde hem | arıġlıḳ | erür saḳnuḳ |
| Ku. T. 31/14a1–3 | 35 kerekmez taŋrıḳa tutmaḳ hiç ʿayal | arıġlıḳ | aŋar ḳaçan hükm ḳılsa bir iş bütünlükin aytur aŋar bolġıl taḳı bolur |
| Ku. T. 38/39b2 | 1 | arıġlıḳ | birle yad ḳılġıl taŋrını anı kim kökler içinde ve anı kim yerler içinde tu … |
| Ku. T. 38/65b1 | 1 | arıġlıḳ | birle yad ḳılur taŋrını ol kim kökler içinde ol kim yerler içinde turur aŋ … |
ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Sho.Rosia 5.3.2a.R/1 | … // yérinke tükelligin [arıġ] semekke yul yuulaq [-qa] tükellig arıġ körkle | [arıġ]lıq | semeklikig anı körüp ol [er]niŋ montaġ saqınçı bolsar kim inçip [élig begk … |