İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı Türkçesi · 7.–14. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

baltu isim

11 geçiş 5 biçim 3 eser KBMaitMan Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Balta: “ḳayusı çerigde ḳılıç baldu yir” kimi orduda kılıç, balta yer (yaralanır); “ḳılıç baldu birle yaġıġ utġuçı” kılıç ve baltayla düşmanı yenen; “kılıçın süŋü şikti çaḳr baltu çomaḳ” kılıç, mızrak, …, çakra, balta, topuz; “hormuzta teŋri ot teŋrig baltoça kılıp şimnu başın bıçtı” Ormuzd ateş tanrısını balta gibi kullanıp şeytanın başını kesti; “öziŋe balta kördi ḳılḳın işin” huyunu, işini kendine balta (zarar) gördü. Tanıklar: MaitManKB3

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): baltu — yalın hâliyle 1 kez

Çekimli biçimler (4):

KB Kutadgu Bilig

8 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 1736 ḳayusı çerigde ḳılıç baldu yir / ḳayusı turada yuluġda ḳarır
KB 2055 ḳılıç baldu oḳ ya ḳavi küç yürek / bar erken keḍ er neŋke ḳorḳmaz kerek
KB 2141 negü tir eşitgil ajun tutġuçı / ḳılıç baldu birle yaġıġ utġuçı
KB 2143 ḳılıç baldu saḳçı tutun ay unur / ḳılıç saḳçı bolsa beg inçlik bulur
KB 2961 isig tumlıġ aç toḳ yaḍaġ hem yalıŋ / ḳılıç baldu oḳ yir ay ilig biliŋ

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.081.58–62 ... kılıçın süŋü şikti çaḳr baltu çomaḳ ėliglerinte belgülüg bolur.. bir ıḳintişke bıçuşurlar.. kesişürler t …
Mai.Tek.086.11–14 arka ... biginler üze ... yėti baltuların kişiler ... irpeklerin irpek(leyü) ... ... - / rup yine yėme yararlar

Man Manichaica I-III

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T I - 69–71 ol ödün hormuzta t(e)ŋri o:t t(e)ŋrig baltoça kılıp ş(i)mnu başın bıçtı

Aynı gövdeden maddeler

“baltu” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).