İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

fazl isim

47 geçiş 6 biçim 3 eser KuTKBAH Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Lütuf, ihsan, bağış (özellikle Tanrı’nın): “bu barça iḍim fazlı erdi ḳamuġ” bunların hepsi Rabbimin lütfuydu; “bayat fazlı erdi sini bulmışım” seni bulmam Tanrı’nın lütfuydu; “bėrdi olarḳa taŋrı öz fazlındın” Tanrı onlara kendi lütfundan verdi; “ol taŋrı fazl iḍisi müʾminler üze” Tanrı müminlere karşı lütuf sahibidir; “maŋa bolsa fazlıŋ ḳutuldı özüm” bana lütfun olursa kurtulurum. Tanıklar: KuTKB2AH
  2. Üstünlük, erdem: “eşit emdi ḳaç söz habib fazlındın” şimdi Sevgili’nin (Peygamber’in) üstünlüğünden birkaç söz dinle. Tanıklar: AH

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): fazl — yalın hâliyle 27 kez

Çekimli biçimler (5):

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

24 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 25/15a1 … ewürdi sizni olardın sınamaḳ üçün sizni çın-oḳ ʿafv ḳıldı sizdin ol taŋrı fazl iḍisi müʾminler üze
Ku. T. 26/50a2 … dın bilgetiler anı anlar kim çıḳarmaḳ tileyürler anı olardın eger taŋrınıŋ fazlı bolmasa siziŋ üze anıŋ yarlıḳamaḳı uḍġatıŋız yekke meger azḳına yaᶜni azaġ …
Ku. T. 27/58b2 … urlar taŋrı yolı içinde ḳorḳmazlar melamet ḳılıġlı melametinde ol taŋrınıŋ fazlı ol bėrür aŋa kim tilese taŋrı kėŋ işlig bilgen ol
Ku. T. 33/10a3 47 müjde bėrgil müʾminlerḳa bütünlükin olarḳa taŋrıdın fazl artuḳluḳ uluġ ol
Ku. T. 36/93b2 … yorısun tėp kemini anıŋ içinde anıŋ fermanı birle tilemek üçün sizler anıŋ fazlındın şükr ḳılıŋlar tėp

KB Kutadgu Bilig

21 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 389 bu barça iḍim fazlı erdi ḳamuġ / aġırladı minteg tapuġsuz ḳuluġ
KB 1269 bayat fazlı bolsa kim erze üze / ḳamuġ arzu ni’metke tegdi tüze
KB 1813 bayat fazlı birle aġırlar ḳuluġ / bilig ḳapġı açlur oŋarur yoluġ
KB 3668 bayat ‘adliŋe tutçı ḳorḳu yorı / umın fazlıŋa tutçı tegnü yorı
KB 5101 yana aydı ilig ay oḍġurmışa / bayat fazlı barça özüŋ bulmışa

AH Atebetü’l-Hakâyık

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AH 21–22 eşit emdi ḳaç söz habib fazlındın uḳuş huş yititip sözümni aŋa
AH 39–40 maŋa bolsa fazlıŋ ḳutuldı özüm ėgėr bolsa ‘ adliŋ ḳatıġlıḳ maŋa