İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

üz

10
geçiş
3,7
milyonda
21.662.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
6
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Tunyukuk Yazıtı1820,3
Irk Bitig1771,0
Huastuanift1987,2
Sekiz Yükmek1217,0
Uigurica I-IV2316,9
Kutadgu Bilig454,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

T —
IB D 0,00
Huast D 0,00
Sek D 0,00
U D 0,33
KB D 0,59

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: üz) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
boz36310,4010,651,7338,6

Hemen sağında

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

Örnek bağlamlar

Tümü (10) →
KB 153 … sözke tanuḳı munu keldi söz / bu sözni eşitgil sözüŋ munda üz
Huast II D. 178 III.-12 … (!) yaŋılt(ı)m(ı)z erser . . munça-h üküş tınl(ı)ġḳa n[eçe] üz boz ḳıltımız erser . t(e)ŋrim bu-u on türlüg yazuḳda boşuyu …
KB 2468 … körklügüg kör ḳılın özke fal / işiŋ eḍgü bolġay ḳamuġ sözni üz
U III M. 225-2 … n adın kşi-niŋ edgüsiŋe küni saḳınç turġurdum erser .. öpke üz boz köŋül tutdum erser .. trs körüm öritdim erser .. bu on …
Sek (IIc) … yme ḳulḳaḳı turḳaru adruḳ adruḳ alḳınçsız ün eşidür ol kim üz tip
U II, T. II Y 42.-19–27 … ülin atnaġu-nuŋ edgüsiŋe köni saġınç turġurmatım erser evke üz boz köŋül tutdum erser trs körüm örtdüm erser bu on krmabut …
KB 1008 … özüg yaḳşı sözle iḍi saḳnu öz / ayıttuḳta sözle yana terkin üz
KB 2991 … l bile tutsa bolmaz bu tüz / boşuġ boş teŋi tut ḳuluġ ḳulça üz
IB 3 4 ürüŋ (ė)sri tog(a)n kuş m(ė)n. çınt(a)n ıg(a)ç üz ė oluruup(a)n / mėŋil(ė)yür m(ė)n.
T 32 … )ru : içre s(a)b : ıdm(i)ş : bilge tunyuḳuḳ / (a)ny(ı)ġ ol: üz ol / sü yorıl(ı)m t(ė)d(e)çi: unam(a)ŋ: ol s(a)b(ı)ġ (ė)ş(i …