İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

sub

13
geçiş
4,8
milyonda
17.835.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
6
eserde
71
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kül Tigin Yazıtı31.527,5
Bilge Kagan Yazıtı41.622,1
Tunyukuk Yazıtı21.640,7
Şine Usu Yazıtı1841,0
Irk Bitig21.542,0
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KT D 0,29
BK D 0,45
T —
ŞU —
IB D 0,00
EÇS D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: sub) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
idisiz4412,9114,662,0081,5
tėyin43411,4511,582,0056,8
yėr510110,4910,332,2362,1
ot31719,068,831,7330,9
az33458,107,821,7226,7
andan38.9483,463,121,537,7

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“sub” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (13) →
T 32 … (i)şi: (a)lp tidi: tuym(a)dı: t(e)ŋri um(a)y : / ıduḳ y(ė)r sub : b(a)sa b(ė)rti (e)r(i)nç : n(e)ke t(e)z(e)r biz
KT D 20 kögm(e)n : yėr sub : id(i)s(i)z : / ḳ(a)lm(a)zun tėy(i)n : (a)z ḳırḳ(ı)z : bod …
BK D 22 … t(ı)m : (a)nça ḳ(a)zg(a)n(ı)p : bir(i)ki : bod(u)n(u)g : ot sub : kelm(e)d(i)m :
KT D 20 (e)çüm(i)z / : (a)pam(ı)z : tutm(ı)ş : yėr sub : idis(i)z : bolm(a)zun : tėy(i)n : (a)z / bod(u)n(u)g : it …
EÇS VII 152b … (?) dağın geçüp ve niçe yüz bin temâşâlar edüp andan nehr-i Sub(?) andan nehr-i Yedikütük andan Küçük Peşekops nehri, bunlar …
IB 17 … örüp(ė)n, yiş üzė y(a)ş ot körüp(ė)n yorıyu b(a)- / rıp(a)n sub içip(ė)n yaş yip(ė)n ölümda ozmiş tėr.
ŞU K 3 su[b] .... anta ḳalmışı bodun on uyġur toḳuz oġuz üze yüz yı[l ol …
IB 17 … a)r(ı)p oŋuup turu k(a)lmiş. t(ė)ŋri küçiŋė / t(a)g üzė yol sub körüp(ė)n, yiş üzė y(a)ş ot körüp(ė)n yorıyu b(a)- / rıp(a) …
T 26 (a)nı sub[ḳa] b(a)rd[(ı)m(ı)z :] ol sub ḳuudı: b(a)rd(ı)m(ı)z : (a)s(ı)nġ(a)lı / : tüşürt(ü)m(ü)z : …
BK D 17 kögm(e)n : yėr sub : id(i)s(i)z : ḳ(a)[ l]m(a)zun : tėy(i)n : (a)z kıırḳ(ı)z : …