İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tamġa

14
geçiş
5,2
milyonda
16.887.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
6
eserde
10
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Huastuanift1987,2
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)3138,5
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)2196,4
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Kutadgu Bilig568,0
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Huast D 0,00
Mait D 0,49
ShoR D 0,00
KuT D 0,33
KB D 0,55
DLT D 0,00

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tamga) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

Bu pencerede en az 3 kez birlikte geçen sözcük yok.

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“tamġa” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (14) →
KB 1036 vezirlıḳ artar birdi tamġa ayaḳ / tuḳı köwrügi birle birdi ḳuyaḳ
KuT T. 30/90a1–3 108 bu ögür anlar kim tamġa urdı taŋrı köŋülleri üze hem ḳulaḳları üze körgüleri üze bu …
ShoR 3.1.4.R/1 … tüş kör]geli küseser : bo darni nomuġ sözlep // [közler]niŋ t[amġa qı]lsar ötrü tülinte ne körgülüküg /// :
Mait … . . . . . tuj- it tŋri yėri . . . ıdalap ḳodup . . . krptın tamġa krp suçılur-ça sekiz on nayraġın yarataġlġ ėki ḳırḳ irü bel …
ShoR 3.1.2.R/1 içgerdeçi atlġ tamġa başın iki yégirminç burḫan[larıġ ötün] -mek samadi diyan at …
KB 2902 öz elgi bile ḳatsa içgü körüp / özi beklese ḳoḍsa tamġa urup
KuT T. 28/3a1–3 … irtgüngü anıŋ birle kim yalġan tuttılar munda öŋdin andaġuk tamġa urur taŋrı tanıġlılar köŋülleri üze
DLT I, 424 Tamġa suwı taşra çıḳıp taġıġ öter / Artuçlan tegre ünüp tizgin ye …
Mait bükün--te ınaru ölü ilginçe çahşapat tamġa arıg küzedür-men
Mait … aḳı yme asanki klp ö[d]te b[erü] ögretinmiş san saḳış urmaḳ tamġa uġrın bilmek danurwit ulatı erdemler kentü ögrenür boşġunur …