İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ḳarı

25
geçiş
9,3
milyonda
10.829.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
6
eserde
88
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Tunyukuk Yazıtı1820,3
Sekiz Yükmek2433,9
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)292,4
Uigurica I-IV2316,9
Kutadgu Bilig10135,9
Dede Korkut Kitabı8246,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

T —
Sek D 0,33
Mait D 0,00
U D 0,00
KB D 0,58
DK D 0,55

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: karı) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Mait 8 geçiş  ↔  KB 10 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: ḳarı, karı, qarı

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
sınamış32311,0010,781,7339,3

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“ḳarı” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (25) →
DK I 60 … a aldı bidevi ata binüp oġlançuġın isteyü gitdi ḳışda yazda ḳarı buzı erinmeyen ḳażılık ṭaġına geldi
DK IV 88 ḳarısa oġlı ṭoġmaz babaŋ ḳarı anaŋ ḳarı senden yigrek ḳādir bize oġul virmez virse daḫı s …
KB 6111 … u ol dünya devlet ḳaranıŋ ḳurı / bulunmaz bulunsa bolur beg ḳarı
Sek (Ia) azu ḳarı başları --- erser [ ]ur yinik yazuḳḳa ertiŋü
Sek (Ib) iki ygrmi erkligi topraḳdaḳı ḳarı başı atlıġı yuzlügi bataġlḳdaḳı
KB 3756 tiriglik ḳolur men özüm ölgüsüz / yigitlik tiler men ḳarı bolġusuz
U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 8–10 birök igil tlmçi ḳarı törüçi ḳarı ḳılı bilgeler körkün ḳutrulġu tınlġlar . . . . …
DK VI 59 ulu kiçi ḳalmaya söz idine ḳarı ḳoca ḳalmaya ḳov idine aġ ṣaḳallu babaŋ buŋlu ola ḳarıçuḳ o …
DK IV 88 ḳarısa oġlı ṭoġmaz babaŋ ḳarı anaŋ ḳarı senden yigrek ḳādir bize oġul virmez virse daḫı senüŋ yirüŋ …
KB 1509 sözüŋni küḍezgil selamet yorı / özüŋni küḍezgil esenin ḳarı