İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

alku

57
geçiş
21,1
milyonda
5.361.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
4
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Irk Bitig1771,0
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)562.586,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

IB D 0,00
Mait D 0,75

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimIBKİPSekKPMaitAbhUTTAOSukhShoRToplam
alḳu·33012938164551256586
alku1···56······57
alqu··········2525

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: alku) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

TT 5 geçiş  ↔  AO 5 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: alḳu, alku, alqu

TT 5 geçiş  ↔  Sukh 12 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: alḳu, alku, alqu

AO 5 geçiş  ↔  Sukh 12 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: alḳu, alku, alqu

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tınlıglar104811,6110,273,16124,8
tınlıg43110,549,582,0045,7
tamuda43710,459,322,0044,2
maytrı611610,158,262,4457,1
tözün4769,948,281,9938,2
patar3449,938,661,7330,2
toyın3669,648,071,7327,7
burkan41469,337,341,9932,9
teŋri63618,886,622,4243,4
yėme32098,536,411,7120,8
tümen32388,386,221,7120,0
edgü32898,155,941,7018,9
tört33048,095,871,7018,6
türlüg34467,615,311,6916,3

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“alku” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (57) →
Mait … ı tört (yigirmi) urılar kırk tümen udu kelmi(ş) tınlıglar.. alku maytrı bodis(a)v(a)tka amramaḳın üç ınag tutmaḳ ... -sin
Mait … a kutġarġulug bu ... -larka süzülüp kutġarġulug ol tın(lıg) alku srvatyan atlıg bilge bilig küçin- -te uḳa yarlıḳar erdi..
Mait … marı emitmiş kamıtmış yol / / - ... kışlıḳ aşlıḳ kaznaḳları alku kurunlug kap kara tütün toḳımış belgürtir ... t- ... -me bu …
Mait … ŋriler teŋri katun--ları tözün maytrı bodis(a)v(a)tag körüp alku eŋite et-özin ayaların kavşurup yaḳın kelip (inçe) (tėp) tė …
Mait … i teŋrisi burkan nomınta evdin barktın önti tėp.. taḳı yėme alku yėr suv--larda sadu kılmaḳ ün ėştilti
Mait alku sansar içinte ol antag tınlıg oglanı yoḳ kim meniŋ ögüm kaŋ …
Mait alku meniŋ edgü iglilerim boltılar.. men yėme olarnaŋ ögleri kaŋ …
Mait ornınta turup ol altunlug pariçatr sögüt--ke oḳşatı.. alku sögütlerniŋ begi osuglug butıḳ çubıḳ yap yavışġu hua çeçekl …
Mait … artatġuçı--lar.. bu munça türlüg tsuylug yazuḳlug tınlıglar alku raurap tamuda tuġarlar..
Mait … bulup ükliyür bedüyür ançulayı yėme az kılınç tıl- -taġınta alku nizvanılar ök- -liyür aşılurlar