İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

birke*

20 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
49
geçiş
18,2
milyonda
20
biçim
5
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
TT I-X1392,5
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Kutadgu Bilig454,4
Atebetü’l-Hakâyık1362,6
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4217,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

TT D 0,00
KuT D 0,00
KB D 0,45
AH D 0,00
EÇS D 0,43

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: birkei) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
azîmi83779,277,192,8164,2
lebberleb41679,257,371,9933,0
tûlen31578,907,041,7223,4
mu‘azzam44867,945,821,9624,5
su41.3676,534,331,9016,5
âbı31.9895,593,381,578,6
azîm64.0975,573,332,2117,0
var107.6465,413,172,8126,4
vardır78.5684,732,492,1812,8
derler34.1234,562,321,394,9
cânibi35.6464,111,871,263,4
ammâ515.2293,421,181,252,6
ve21147.9192,22-0,03-0,110,0
ile323.7692,05-0,20-0,260,1
edüp323.9572,03-0,21-0,280,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (49) →
KB 25 aya birke bütmiş tiliŋ birle ög / köŋül bütti şeksiz amul tutġıl ög
EÇS IX Y268a … topları ve bir mescidi vardır. Ve bâbının sağ cânibinde bir birke-i azîmi var. Eyle sermâb zülâl idi kim Hudâ hakkı gûyâ ⟦Arapç …
AH 13–14 yarattı ol uġan tünüŋ kündüzüŋ uḍup biri birke yorır öŋ soŋa
EÇS IX Y307a … büyük birke vardır, anda cereyân edüp leb-ber-leb olur. Bu birkenin cânib-i kıblesinde bir kubbeli bir mescidi dahi var.
EÇS X Y104a … üç aded dükkânı ve bir minâre-i musanna‘ı var. Pençereleri birke üzre nâzır münakkaş tavanlı çârşû içre cemâ‘at-ı kesîreli m …
EÇS IX Y268b … etdigiyçün Birke-i Mu‘azzam derler. Ammâ hakkâ ki mu‘azzam birkedir.
KB 3569 ḳamuġ dünya birke yumıtsa bütün / erej birle miŋ yıl tirilse ḳutun
EÇS IX Y265b … kulağız olasız. Ve cümle huccâca mâlları ile zahîre getirüp birkeleri su ile doldurup gözedesiz. Ve Bu hidmet mukâbelesinde size …
EÇS IX Y227b … nde tulû‘ edüp bir azîm kaynakdır. Andan aşağa üç aded azîm birkelerdir kim herbiri tûlen ve arzen ikişer yüz adımdır. Bu birkeler …
EÇS IX Y304a … ı hayâtı çekilüp aşren-fe-aşr havz-ı azîmler vardır. Anlara Birke-i Alî derler. Bu âb-ı hayât ol birkeye leb-ber-leb olup bu ka …