İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yağ

123
geçiş
45,6
milyonda
2
biçim
5
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Uigurica I-IV1158,4
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)198,2
Kutadgu Bilig340,8
Dede Korkut Kitabı261,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi11647,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

U D 0,00
ShoR D 0,00
KB D 0,29
DK D 0,33
EÇS D 0,80

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yag) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
bal2617111,508,705,09266,7
değirmeni136011,189,213,60143,3
tulumların379,5610,201,7338,0
peneze3189,458,841,7331,3
pirinç51229,396,812,2237,5
bol41099,146,651,9829,1
neft3728,986,841,7222,6
koyun75018,525,262,5837,5
balı32328,115,151,6815,6
sığır32398,095,111,6815,5
at51.8916,352,861,9311,2
hâsıl31.1336,292,861,496,7
alup52.4595,992,481,849,0
yetmiş42.2755,772,271,596,3
olmuş31.8245,662,171,354,4
kadar54.2585,221,691,544,8
gibi54.6055,111,571,494,3
yüz1112.2724,861,301,976,8
ederler44.5654,811,261,172,3
üzre1011.8894,771,211,795,4
cemî‘i33.6874,691,160,961,5
ve104147.9194,520,954,9139,2
yokdur34.6454,370,820,750,8
u1017.4344,220,651,151,8
niçe47.0564,190,640,710,7
üç47.1634,170,610,690,6
ile1323.7694,160,581,201,9
iki59.4174,100,540,700,6
her35.9674,010,460,480,3
olur36.0124,000,450,470,3
vardır48.5683,910,360,440,2
yine37.3723,710,160,180,0
ammâ615.2293,680,110,180,0
olup617.2813,50-0,07-0,120,0
cümle621.1973,21-0,37-0,710,4
bin312.2672,99-0,58-0,850,6
edüp423.9572,44-1,13-2,373,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (123) →
EÇS VII 106b … ece yağ akup Karadeniz'in yüzünü yağ bürüyüp Akdeniz'e bile yağ cereyân edüp cemî‘i leb-i deryâda olan benderlerin ahâlîler …
EÇS I 175b–176a … re zeyt yağların pür edüp ubûr ederler. 176a Ardları sıra yağ emîni pençe-i âfitâb gulâmlarıyla küheylân atlar üzre ubûr …
EÇS X Y123a … ra endirüp say yağı-misâl müşk [ü] amber-i hâm râyihalı bir yağ oldu kim râyiha-i tayyibesinden huzzâr-ı meclisin demâğları …
EÇS X Y396b–Y397a … im Dâyimüddîn Kan iki yüz ekmek ve birer koyun ve iki kazan yağ ve bir cerre bal Y 397a ve elli şenbe(?) at yemi pâk arpa …
EÇS I 179a "Bir simsim dânesinden ne kadar rıtl yağ çıkar?" dedi.
EÇS X Y124b … vân timarhânesinde bu fârûk günü iki fincân yılan maslûkası yağ ile içdiğim gece biribiri ardı sıra iki kerre ihtilâm oldum …
EÇS VI mük. 137b … guruş verüp her ay başında onar araba pirincimiz ve bal ve yağ ve şem‘-i aselimiz ve darçın ve biber ve unumuz ve buğdayım …
EÇS X Y205b–Y206a … mahsûb olur. Zahîreleri beksumât ve cübn-i hâlûm ve bal ve yağ ve kahve ve pirinc ve bakla ve şa‘îr ve gayrı zahâyirdir.
EÇS VII 173b … her yıl niçe kerre yüz bin koyun pâdişâh kayserin matbahına yağ ve koyun gönderelim" deyü yalvardılar. Hemân bizimle olan e …
EÇS IX Y31a–Y31b … âdem gelüp gasl edüp ifâkat bulurlar. Suyu vücûd-ı insânda yağ gibi cilâ verir. Cüzâm marazına mübtelâ olan kırk gün âbınd …