İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yip

11
geçiş
4,1
milyonda
20.308.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
5
eserde
11
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Sekiz Yükmek1217,0
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)3138,5
Abhidharma (Shogaito)250,3
Kutadgu Bilig454,4
Atebetü’l-Hakâyık1362,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Sek D 0,00
Mait D 0,29
Abh D 0,33
KB D 0,24
AH D 0,00

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimSekMaitAbhShoRKBAHToplam
yip132·4111
yıp···1··1

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yip) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

Bu pencerede en az 3 kez birlikte geçen sözcük yok.

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“yip” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (11) →
KB 2590 bu yaŋlıġ kerek bu ḳapuġ başlar er / begi etmeki yip işin işler er
Sek (IIc) sekiz törlügin yarumış yaltrımış ıduḳ darni tana yip
Abh 3390–3393 … rser ḳaltı tirgük teg erür alḳu niz-vanı-ta ulatı-lar erser yip teg erür.
KB 1229 … TOLDIḲA / / yanut birdi ögdülmiş aydı ata / seniŋ ḳaḍġuŋı yip küyer men tüte
AH 161–164 köni söz ‘asėl teg bu yalġan basa basal yip açıtma aġız yi ‘asėl bu yalġan söz ig teg köni söz şifa‘ bu …
Mait … ötrü (ar)şidati arhant birle saŋram (itgeli) toḳıġalı tyan yip tuta ülügleyür- -ler
KB 1286 saŋa ḳaldı malım maŋa boldı yük / erej bine yip yat sewinç birle bük
KB 748 … ma‘ni üçün atım ay toldı tip / atadı biliglig sözin yinçke yip
Mait … ? -ap ėsen tükel öz--(ler)iŋe tegürü itildi ... yėme yinçge yip egirgü--(lüg) küvençeŋ köŋüllüg işiler--niŋ küvenç köŋülin …
Mait kunçuylar et-özin belgürtip ıduḳ elgin igig tutup yip egire yarlıḳadı ...