İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

içinde edat

555 geçiş 4 biçim 4 eser KuTKBShoRAH Anlam haritasında göster

Tanım

  1. İçinde, -de (Kur’an çevirisinde fī karşılığı olarak pek sık): “ol kim kökler içinde ol kim yerler içinde” göklerde ve yerde olan; “çıḳmaŋlar isig içinde” sıcakta (sefere) çıkmayın; “ḳamuġ iş içinde yitig tutsa köz” her işte gözünü keskin tutsa; “uluş kend içinde tapuġ bar telim” ülkede, şehirde çok hizmet var; “salabėt içinde ‘umėr teg erip” sağlamlıkta Ömer gibi olup. Tanıklar: KuT2KB2AH
  2. “içindeki” içindeki: “ol taŋrı bilgen köŋüller içindekini” Tanrı gönüllerdekini bilir; “kökler içindekini yerler içindekini” göklerdekini, yerdekini. Tanıklar: KuT

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): içinde — yalın hâliyle 4.273 kez

Çekimli biçimler (3):

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

516 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 25/4a3 129 ol taŋrıḳa ol kim kökler içinde ol kim yerler içinde örter kimni kim tilese ḳınayur kimni kim tilese ol ta …
Ku. T. 25/20b1 … izde ölmegetiler hem öldrülmegetiler ḳılmaḳ üçün taŋrı anı ökünç köŋülleri içinde taŋrı tirgüzür hem öldürür ol taŋrı ol kim ḳılur sizler körgen ol
Ku. T. 26/37a3 … ınça anlar saŋa anıŋ içinde kim savaş boldı olar ara yana bulmaslar özleri içinde emgek andın kim sen hükm ḳıldıŋ boyun susalar boyun sumaḳ
Ku. T. 26/61b1 94 ey anlar kim kirtgündiler ḳaçan yorısa siz taŋrı yolı içinde belgülüg tileŋler aymaŋlar aŋar kim kemişse sizke ėlleşmekni: müᵓmin ermes …
Ku. T. 26/85a1–2 126 ol taŋrıḳa turur ol kim kökler içinde ol kim taḳı yerler içinde erür taŋrı ḳamuġ neŋni ḳapsayu bilgen
Ku. T. 26/95a2 … etlerini tanlur aŋa füsus tutlur anı olturmaŋlar olar birle kirmeginçe söz içinde anda aḍın sizler ol vaḳtda olar meŋizlig ol taŋrı tėrigli iki yüzlüglerni …
Ku. T. 27/16a1 … ım siziŋ üze niᶜmetimni tapladım sizke islamnı dinḳa kim kim muŋuḳsa açlıḳ içinde emitmemekin oġramadaçı yazuḳḳa ol taŋrı örtgen yarlıḳaġan
Ku. T. 27/46b2 41 ey yalavaç ḳaḍġurtmasun sėni anlar kim ėwişürler küfr içinde anlar kim ayurlar: büttümiz. aġızları birle yime bitmez köŋülleri anlardın …
Ku. T. 27/58b2 … aḳ köŋüllügler müʾminler üze irigler kafirler üze cehd ḳılurlar taŋrı yolı içinde ḳorḳmazlar melamet ḳılıġlı melametinde ol taŋrınıŋ fazlı ol bėrür aŋa kim …
Ku. T. 28/30a3 154 ḳaçan öçti erse musadın öwke aldı tahtalarnı anıŋ bitigi içinde köni yol yarlıḳamaḳlıḳ anlarḳa kim olar iḍileriŋe ḳorḳarlar
Ku. T. 28/75b2–3 23 eger bilse taŋrı olar içinde eḍgülük eşittürgeti olarḳa eger eşittürse olarḳa yüz ewürgey olar anlar yü …
Ku. T. 29/9a3 12 eger sısalar andlarını ʿahdlarında kiḍin olar taᶜn ḳılsalar diniŋiz içinde toḳuşuŋlar küfr başlarını olar and yoḳ olarḳa bolġay kim yanġalar
Ku. T. 29/29a2 … adıŋız yaḳın tiriglikni soŋ saraydın ermez yaḳın tiriglikniŋ irinçi aḫiret içinde meger azḳına
Ku. T. 29/52a1 … astınıda arıḳlar cavidaneler anıŋ içinde turġu arıġ ėwler turġu bustanları içinde hem ḫoşnudluḳ taŋrıdın uluġ ol ol ḳurtulmaḳ uluġ
Ku. T. 30/30a3 75 bütünlükin kim anıŋ içinde belgülügler ol saḳınıġlılarḳa
Ku. T. 30/46b3 … ol körkitti taŋrı olardın kimke seza boldı anıŋ üze yolsuzluḳ yorıŋlar yer içinde baḳıŋlar neteg erdi yalġan tutġuçılarnıŋ soŋı
Ku. T. 30/63a3 … din üzümlerdin tutar sizler andın esrütgü körklüg ruzi bütünlükin kim anıŋ içinde belgü ol ol boḍunḳa kim uḳarlar
Ku. T. 30/98a3 … n seniŋ iḍiŋ aḍrar seçer olar ara ḳopmaḳ küni anıŋ içinde kim sözledi anıŋ içinde aḍnaġlılar
Ku. T. 31/24b1–2 … şitmezler anıŋ içinde kerekmez söz meger selam anlarḳa turur ruzileri anıŋ içinde erte hem kėçe
Ku. T. 31/57a1 … ıl ol kim sen hükm ḳılıġlı sen bütünlükin hükm ḳılur sen bu yaḳın tiriglik içinde
Ku. T. 32/4b3 5 tileyür men kim minnet ḳılsa-miz anlar üze kim küçsüz tutuldılar yer içinde taḳı ḳılsa-miz olarnı başçılar taḳı ḳılsa-miz miras alġanlar
Ku. T. 33/2a3 33 ahestelıḳ ḳılıŋlar ėwleriŋiz içinde taranıp çıḳmaŋlar evvelḳı bilmezlik çıḳmaḳı teg kafirler aḍaḳın ḳılıŋ nama …
Ku. T. 33/36a2 … periler kim eger bildiler erse belgüsüz dereŋ ḳılmaġaytılar ḫ˅arlaġlı ḳın içinde
Ku. T. 33/78a1 … ük anda aḍın ḳılur erdimiz. ʿÖmr bėrmedim mü sizke anı kim pend alnur anıŋ içinde kim pend aldı keldi sizke ḳorḳutġuçı tatıŋlar yoḳ zalimlerḳa yariçidin
Ku. T. 34/24a2 33 olar ol kün ḳın içinde ortaḳlar
Ku. T. 34/66b1–2 51 tayanġanlar anıŋ içinde ündeyürler anıŋ içinde üküş miveni hem şarabnı
Ku. T. 35/1a2 42 taŋrı öldürür tenlerni ölmişi vaḳtinde taḳı ol kim ölmedi öz uḍḳusı içinde tutar ol kim hükm ḳıldı anıŋ üze ölümni taḳı ıḍur taḳı birini atanmış zama …
Ku. T. 35/21a2 … aŋrı rast ḳıldı bizke vaʿdesini miras bėrdi bizke yerni ornayur-miz uştmah içinde nė yerde tilese-miz nėme körklüg ʿamellerniŋ yanutı
Ku. T. 35/54a1–2 51 biz yari bėrür-miz yalavaçlarımızḳa anlarḳa kim taptılar yaḳın tiriglik içinde ol kün aḍaḳın bolur tanuḳlar
Ku. T. 35/74a1 … r: köŋüllerimiz örtüg içinde andın kim ündeyür sen bizni aŋar ḳulaḳlarımız içinde aġırlıḳ biziŋ aramızda siziŋ ara perde ḳılġıl biz iş ḳılıġlılar-miz
Ku. T. 36/3a3 … e boḍnını ol kim yöresinde turur ḳorḳıtsa sen ḳıyamet küninde şek yoḳ anıŋ içinde bir ögür uştmah içinde bir ögür tamuġ içinde…
Ku. T. 36/21b3 … anıŋ nişanlarındın kökler törütmek hem yerler törütmek anı kim yaydı olar içinde tepreniglidin ol olarnı tėrmek üze ḳaçan tilese küçlüg uġan turur
Ku. T. 36/49b2 … niŋ rahmeti[nir biz ḳısmet ḳıldımız olar ara tirigliklerini yaḳın tiriglik içinde kötürdümiz amarılarıŋa amarıda üstün derecatlar tutsun üçün amarı birle am …
Ku. T. 36/75a3 4 anıŋ içinde aḍrılur ḳamuġ üstüvar iş
Ku. T. 36/94a3 13 musaḫḫar ḳıldı sizke ol kim kökler içinde ol kim yerler içinde turur ḳamuġ andın bütünlükin anıŋ içinde nişanlar tur …
Ku. T. 37/6a3 … ançası bar sınayur amarıŋıznı amarı birle anlar kim toḳıştılar taŋrı yolı içinde hiç yoḳ ḳılmaġay ʿamellerini
Ku. T. 37/57b3 7 yana biliŋler kim silerniŋ içre turur taŋrınıŋ yalavaçı eger üküş işler içinde helak bolur siler taŋrı sewdürdi sizke kirtgünmeki taḳı bezedi anı köŋlüŋi …
Ku. T. 37/78b2 … ttımız olarda burun ḳarndın olar ḳaviraḳ olardın tutmaḳın kezdiler kendler içinde nek bar mu ḳorḳınçu
Ku. T. 38/13b3 20 anlar kim ḫilaf ḳılurlar taŋrıḳa hem yalavaçıŋa anlar bolġaylar ḫ˅arluḳ içinde
Ku. T. 38/39b2 1 arıġlıḳ birle yad ḳılġıl taŋrını anı kim kökler içinde ve anı kim yerler içinde turur ol turur küsüş işlig