İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

irte- fiil

11 geçiş 10 biçim 4 eser KBDLTAHKuT Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Araştırmak, soruşturmak; aramak: “tüpiŋe tegü irte artuḳ ayıt” köküne kadar araştır, iyice sor; “eşitgil sözüg irte yalġan çınıġ” sözü dinle, yalanı doğruyu araştır; “erende ḳayu ol tükel irtegü” erler arasında kusursuz olan hangisidir, araştırılmalı; “barıŋlar irteŋler yusufdın” (KuT) gidin, Yusuf’u arayın; “keçmiş öḍüg irtedi” (DLT) geçmiş zamanı aradı; “tün kün keçip irtelür” gece gündüz geçerek aranır; “tėfavütleri yoḳ öte irtese” (AH) iyice araştırılsa farkları yoktur. Tanıklar: KuTKB3DLT2AH

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): irte- — yalın hâliyle 3 kez

Çekimli biçimler (9):

KB Kutadgu Bilig

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 1730 erende ḳayu ol tükel irtegü / köni erse ḳılḳı anı er tigü
KB 4340 için irtemegil yaḳılḳın tözin / meger tilde teŋsiz yorıtsa sözin
KB 5872 tüpiŋe tegü irte artuḳ ayıt / negü belgürer erse ḳılġıl iwit
KB 5877 eşitgil sözüg irte yalġan çınıġ / çınıġ özke alġıl ḳına yalġanıġ

Aynı gövdeden maddeler

“irte” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).