İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

eger bağlaç

308 geçiş 2 biçim 3 eser KuTAHKB Anlam haritasında göster

Tanım

  1. (Farsça) eğer, şayet; koşul bağlacı (Kur’an çevirisinde sık): “eger tegse sizke bir eḍgülük yawuz kelür olarḳa” size bir iyilik dokunsa onlara kötü gelir; “icabet ḳılsunlar sizke eger çın erse sizler” eğer doğru söylüyorsanız size cevap versinler; “eger tilese-miz yoḍġaytımız közleri üze” dileseydik gözlerini silerdik; “eger barmasa sen köŋül koḍġa ol” eğer gitmezsen gönlü kırılır; “ėgėr kibr iḍisi asil men tise” kibirli kişi ‘ben soyluyum’ derse. Tanıklar: KuT3KBAH

Lemmatizer eger’i eg- fiiline bağlamıştı; ayrıldı.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): eger — yalın hâliyle 338 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • eger 330 (KuT, EÇS, DK, KB) · ėgėr 8 (AH)

Çekimli biçimler (0):

AH Atebetü’l-Hakâyık

9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AH 39–40 maŋa bolsa fazlıŋ ḳutuldı özüm ėgėr bolsa ‘ adliŋ ḳatıġlıḳ maŋa
AH 233–236 egilmez köŋülni aḳı er eger tegilmez muradḳa aḳı er teger baḫıllıḳnı ḳanı öger til ḳayu aḳılıḳnı ‘am ḫ …
AH 277–280 … ap salın kerip ḫalḳḳa kögzüŋ tap uslan tilin mü'minlıḳ nişanı tėvazu‘ erür ėgėr mü'min erseŋ tėvazu‘ ḳılın
AH 289–292 ėgėr kibr iḍisi asil men tise ayayın men anıŋ cėvabın kese ata bir ana bir uyal …
AH 297–300 ayur sen keḍim ton şėrab aş kerek telim mal üküş ḳul ḳara-baş kerek ėgėr yıġdıŋ erse ‘umürluḳ tavar burun başḳa börkni keḍer baş kerek
AH 309–312 … tirip armaz usanmaz bolur harislıḳ iginiŋ emin kim bilür ḫabėr bar birilse ėgėr adėmi iki ḳol dinar ma ol üç ḳol ḳolur
AH 333–336 isiz ḳılġan erke sen eḍgü ḳıla kėrėmniŋ başı bu erür keḍ bile ėgėr kelse erdin saŋa eḍgülük üküş ḳıl ol erniŋ sėnasın tile
AH 425–428 … u kün ḳaḍġu saḳınç yarın yük vėbal haram erse malıŋ ‘azab ol soŋı hisab ol ėgėr bolsa malıŋ halal
AH 501–502 ėgėr bilse kaşġar tilin hėr kişi bilür ol ėdibniŋ ne kim aymışı