Tanım
- Çakmak, vurarak kıvılcım çıkarmak; sürterek ateş yakmak: “çaḳmaḳ çaḳıp iwse ḳalı uḍnur yula” çakmak çakıp acele etse kandil yanar; “ot--luġ ėr ḳuruġ ḳovayu er-niŋ çaġmışı ösmişi” ateş yakan kişinin kuru odunu çakması, sürtmesi (ile ateş ortaya çıkar). Tanıklar: UDLT
U II’deki çaġmışı yazımı da bu maddede.
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: orta. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): çaḳ- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)
Çekimli biçimler (3):
Bağlamlar
Bütün geçişler (3) →U Uigurica I-IV
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| U II, T II B1-7-22–24 | ḳaltı ot--luġ ėr ḳuruġ ḳovayu er-niŋ | çaġmışı | ösmışi bu üç türlüg tıltaġda ötkürü ot blgülüg bolur |
Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.041.53–56 | … börtmek tıl--taġınta teginmek bolur.. kaltı ot--lug ir kurug kavaġu erniŋ | çaḳmışı | ösmişi bu üç türlüg tıltagda ötgürü ot bgülüg bolur.. |
DLT DLT’deki Türkçe parçalar
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| DLT III, 25 | Teġme iwet ışḳa körüp turġıl ele / Çaḳmaḳ | çaḳıp | iwse ḳalı uḍnur yula |
Aynı gövdeden maddeler
“çak” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).