İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

baçaġ isim

13 geçiş 4 biçim 5 eser HuastMaitShoRUAO Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Oruç; (Budist ve Maniheist metinlerde) belli günlerde tutulan perhiz ve yemin günü: “arıġ baçaġ” temiz oruç; “bir kün bir tün tüzedgülüg baçag” bir gün bir gece tutulacak oruç; “sekiz tözün baçaġ çaḫşaptın” sekiz soylu oruç yasasını; “arıġ ton kedip baçaġta turup” temiz giysi giyip oruç tutarak; “aġır uluġ bosat baçaġ kün” büyük uposatha oruç günü. Tanıklar: HuastMaitUAOShoR

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): baçaġ — yalın hâliyle 11 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • baçaġ 7 (Huast, ShoR, AO) · baçag 4 (Mait)

Çekimli biçimler (2):

Huast Huastuanift

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T. II Y. 60 b.-48 arıġ baçaġ baçap t(e)ŋ[rike ançulasıḳ k(e)rgek ert[i] ..
T. M. 183-1–7 … .. yme [ḳorḳunçsuz köŋülümüz üçün .. ] arınıp ermegürüp erkligin [erksizin baçaġ] [sıd]ım(ı)z erser . yme baçaġ ol[urup edgüti] [nom]ç[a törüçe] baçamad(ı)m …
T. M. 183-1–7 … ün .. ] arınıp ermegürüp erkligin [erksizin baçaġ] [sıd]ım(ı)z erser . yme baçaġ ol[urup edgüti] [nom]ç[a törüçe] baçamad(ı)m(ı)z erser .. [t(e)ŋrim amtı] …
T. II D. 178 V.-2–5 yme jaidanta [yi]mki[-i] olurup . baça[ġ] baç[ap t(e)ŋri-i] burḫanḳa bir biligi[n] köŋ[ül]ta baru bir yılḳı yazuḳu[m …

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.027.12–16 … m kayu tınlıg upası upasanç--larnıŋ bėş çhşaput bir kün bir tün tüzedgülüg baçag sekiz çhşaput arag turug köŋülin tutsar
Mai.Tek.052.53–56 … rhar saŋram yėrin sipirser arıtsar evig bark--ag kodup toyın dıntar bolsar baçag olursar arıg çhşapt ... -d- ...
Mai.Tek.084.34–40 … leserler.. b(u mün) kadaġag aşıp üstep sözleserler.. kim yėme toyı nşmnanç baçag olurmış tınl- -ıglarıg çhşa--putlarıntın tayıtsarlar kim yėme dıntarlarıg …
Mai.Tek.099.11–28 … aḳınçı boltı ... ançu(layu) ... ... - / kovı tınlıg men bükün ... yaŋıdaḳı baçag künte ... yigit toyınlar ke- ... -um kanmadı karı ulug ... dıntarlar kelme …

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 3.1.1.R /6 … [zetse]r yürüŋ ay béş yégirmide // midik yaŋı arıġ ton kedip se[kiz] tözün baçaġ çaḫşaptın ilip ///yq yoqar //////// teŋri burḫan öskinte erip // // t’ sür …
Sho.Rosia 3.1.3.V/2–3 bedizçi sekiz tözün baçaġ [çḫşaptın] // yıparlıqqa kirser : ünmişde /// arıtınmış kergek :
Sho.Rosia 8.3 /99 anta kén ol {艹+廾} -lar upası 戒 -ın sekiz töz-ün barçaḳ sanvar-ın.

U Uigurica I-IV

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T. III M. 185.-27–36 … ai-nıŋ bės ygrmi-sinte arıġ yunup arıtınıp .. arıġ ton kedim--lerig kedip baçaġ-ta turup miŋ ḫata bu darnı-nı[!] sözleser anta kin özi yas-ı alġınmıs ol tınl …

AO Tanımlanmamış ögdi parçası (AO)

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AO-45–59 … u yme ḳutluġ kiŋ şipḳan-lıġ yont yıl sekiz-inç ay bir yaŋı aġır uluġ bosat baç[a]ġ kün üz-e : m(ė)n üç erdini-lerte b(e)k ḳatıġ süz-ük kirtgünç köŋül-lüg . . …