Tanım
- Batı, güneşin battığı yer: “toġardın batarḳa yorıp tezginür” doğudan batıya gezip dolaşır; “ḳayusı batardın tapuġçı” kimi batıdan hizmetkâr. Tanıklar: KB
- (bat- fiilinin şimdiki/geniş zaman biçimi) batar: “tuġmış küni uş batar” doğmuş güneşi işte batıyor; “kiçe yaruḳ batar erkli” gece ışık batarken; “batar tegzinür üç yavlaḳ yolḳa tüşer” batar, dolaşır, üç kötü yola düşer. Tanıklar: ŞUSekDLT
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: orta. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): batar — yalın hâliyle 6 kez
Çekimli biçimler (2):
Bağlamlar
Bütün geçişler (11) →KB Kutadgu Bilig
6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 99 | ḳayusı toġardın tutar miŋ taŋuḳ / ḳayusı | batardın | tapuġçı anuḳ |
| KB 3706 | toġardın | batarḳa | bir örlem yir ol / vefa birle bilse yaḳınlıḳ haḳın |
| KB 4017 | … CEVABI OḌĠURMIŞḲA / / yanut birdi ögdülmiş aydı ḳadaş / iḍi ters iş ermez | batar | ḳılsa aş |
| KB 4423 | toġardın | batarḳa | yorıp tezginür / tilemiş tilekiŋ saŋa keldürür |
| KB 4714 | ḳanı ol toġardın | batarḳa | tegi / yorıp il tutuġlı bu dünya begi |
DLT DLT’deki Türkçe parçalar
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| DLT II, 128 | … ânı aḳıp yoşuldı / Kâpı ḳamuġ teşildi / Ölüg bile ḳoşuldı / Tuġmış küni uş | batar | |
| DLT I, 528 | Teŋde bile körse meni ördek atar / Ḳalwa körüp ḳaşġalaḳı suwḳa | batar |
ŞU Şine Usu Yazıtı
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| ŞU K 12 | … u / / D 1: tutdım (...) birl[e] (...) anta bükegük<k>e yėtelim kiçe yaruḳ | batar | erkli süŋüşdim anta sançdım kün ḳıb ... -miş tün tėrilmiş bü..gükde sekiz … |
Sek Sekiz Yükmek
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Jut.Sek.T-1.219 (Ib) | batar | tegzinür üç yavlaḳ yolḳa tüşer sansız tümen ajunta |
ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Sho.Rosia 7.2 /361 | basa basa taḳı ç[omar | batar-] | lar :: |