Tanım
- Beylik; hükümdarlık, yönetim: “beglik urı oġlıŋ ḳul boltı” beylik (soylu) erkek evladın kul oldu; “bilig bolsa beglik ḳılur” bilgisi olursa beylik eder; “usal beg bütün ilgü beglik yimez” gevşek bey bütün ülkenin beyliğini sürdüremez; “uluġluḳ bu beglik yüz ewrür saŋa” bu ululuk, bu beylik sana yüz çevirir; “buşı bolsa begler buzar beglikin” beyler öfkeli olursa beyliklerini bozar; “beglik yaraġay” beyliğe yarar. Tanıklar: KTIBKB2
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): beglik — yalın hâliyle 84 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- beglik 83 (KB, KT, BK, DLT) · bėglik 1 (IB)
Çekimli biçimler (4):
Bağlamlar
Bütün geçişler (93) →KB Kutadgu Bilig
87 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 300 | uḳuş bolsa aslı bolur bolsa er / bilig bolsa | beglik | ḳılur ḳılsa er |
| KB 942 | ulutluḳ bile bul üküş ilke erk / bu erk birle | beglik | ulı bolsu berk |
| KB 1949 | bu | beglikke | aşnu tüp aslı kerek / atım alp ḳatıġ ḳurç yana toŋ yürek |
| KB 2155 | ḳılıç baş özele mesel | beglik | ol / küniŋe artar miŋ ḫatarlıġ işi |
| KB 5172 | bekütmek tilese bu | beglik | ulı / törü birgü tutġu könilik yolı |
KT Kül Tigin Yazıtı
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlarBK Bilge Kagan Yazıtı
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlarIB Irk Bitig
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| IB 5 | … g bugral(ı)k y(a)rag(a)y. (ė)biŋ(ė)rü k(ė)lmiş. üçünç kunçuyı urıl(a)nmiş. | b(ė)gl(i)k | y(a)ra- g(ay) tir. |
DLT DLT’deki Türkçe parçalar
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| DLT I, 362 | Tawar kimiŋ üklise | beglik | aŋar kergeyür / Tawarsızın ḳalıp beg erensizin emgeyür |