İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

budıḳ isim

15 geçiş 8 biçim 5 eser MaitTTShoRUKB Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Dal, budak: “altunluġ ıġaçı, kümüşlüg budıḳları” altından gövdesi, gümüşten dalları; “çambu sögüt budıḳın sıp alır” jambu ağacının dalını tutup alır; “tıt sögüt budıḳı miŋ türlügin titriyür” karaçam dalı bin türlü titrer; “altı türlüg budıḳtaḳı nom” altı dallı (bölümlü) öğreti. Tanıklar: Mait3TT

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): budıḳ — yalın hâliyle 3 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • butıḳ 2 (Mait, KB) · butıq 1 (ShoR)

Çekimli biçimler (7):

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.037.16–20 … urup ol altunlug pariçatr sögüt--ke oḳşatı.. alku sögütlerniŋ begi osuglug butıḳ çubıḳ yap yavışġu hua çeçeklerin tegrik--lemiş çambu sögüt tapa bardı
Mai.Tek.057b.20–21 arka / ... p(a)t(a)r ... -ke küzedti.. altı tü--(rlüg) budıḳtaḳı nom boşġuntı..
Mai.T-11.8a.18 … nur .. ançama edruḳ adınçıġ bu sögüt erdni erür .. altunluġ ıġaçı kümüşlüg budıḳ-ları .. wayduri erdinilig yawışġuları çıbıḳları .. içinte koru ḳ[a]nınçsız altu …
Mai.T-11.9a.02–10 … r .. ü- … … yaḳın barıp inç[e tėp tiy]ür .. ne üçün m(e)n b- … … -d- … bėr budıḳ sıp almaz … … … oḳ sansaz ajunda berü edgü dintar- larḳa esir-gençsiz köŋ- …
Mai.T-11.9a.11–16 … ligi üze ḫormuzta tŋri aŋa bėrmiş çambu sögüt budıḳın sıp alır (.) ötrü ol budıḳ yılınçġa yumşaḳ erdni körklüg mı(n)g yapırġaḳlaġ koru ḳanı<n>çsız körtle l …

TT TT I-X

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II Y 36.1.-159 … ėş elig. / y-a ḳurup oḳ atḳalır . yalıŋ ḳılıç tutup oḳ üzkelir . tıt sögüt budıḳı miŋ türlügin titriyür . artuç sögüt budıḳı yüz türlügin ırġalur . berk-lig …
T II Y 36.1.-159 … ıç tutup oḳ üzkelir . tıt sögüt budıḳı miŋ türlügin titriyür . artuç sögüt budıḳı yüz türlügin ırġalur . berk-lig yek içkek-ler ėl tutḳalır [.]

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 3.2.2.V/4–5 //// et’özdeki üküş törlüg ig ////////[üçün] sögüt butıq tutar élig blgü[rttüŋüz :]
Sho.Rosia 8.3 /46 anta basa-ḳı yorıġuluḳ 行 -lar budıḳ-ı yalbırġaḳ-ı teg üçün.

U Uigurica I-IV

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T. II Y. 52,2 - 3–5 ezuk sögütnüŋ butıḳı tapa titrü çınḳaru körüp büdiyü ḳolın sala . . . . . . . . . ḳa ėt’özi . . …

KB Kutadgu Bilig

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 4892 ‘abir bürkirer teg tünerdi ḳalıḳ / sıta ḳoptı yirdin yaḍıldı butıḳ

Aynı gövdeden maddeler

“budık” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).