Tanım
- Çevirmek, döndürmek; “nomluġ tilgen evir-” öğreti tekerleğini döndürmek, öğretiyi yaymak: “aŋ başlayu nomluġ tilgen evirmiş ötde” öğreti tekerleğini ilk döndürdüğü zamanda; “burḫan ḳutın bolup nomluġ tilgen evirgey” Buda olup öğreti tekerleğini döndürecek. Tanıklar: Sek
- (Sevabı) aktarmak, bağışlamak: “bu nom bitimiş buyan edgü kılınç ülüşin evirerbiz” bu kitabı yazmanın sevap payını aktarıyoruz. Tanıklar: Mait
- (Bir dilden) çevirmek, tercüme etmek: “toḫrı tilintin türk tilinçe evirmiş maytrısimit” Toharcadan Türkçeye çevrilmiş Maitrisimit. Tanıklar: Mait
- (Abhidharma çevirisinde) dönüştürmek, yöneltmek: “adınlarıġ ḳuruldurmaḳ emgedmekte evirür” başkalarını kurutmaya, acı çektirmeye yöneltir. Tanıklar: Abh
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): evir- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)
Çekimli biçimler (10):
Bağlamlar
Bütün geçişler (19) →Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
12 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.001.35–39 | … nom bitigig bititü ü tegintimiz.. bu nom bitimiş buyan edgü kılınç ülüşin | evirer-biz | .. |
| Mai.Tek.019.47–55 | … tilinçe yara--tmış prtiraḳşit krmavaziki tohrı tilin--(tin) (tü)rk tilinçe | evirmiş | maytrı--(simit) nom bitigde maytrı bodis(a)v(a)t--(nıŋ) toyın bolmaḳ atlıg … |
| Mai.Tek.041.09–12 | bol- -maḳ yėme antag erür ajunlarıg baru | evirdeki | et-öz--deki köŋülteki tilteki kılınçlar ol bolmaḳ tėtir.. kılınçta ötgürü … |
| Mai.Tek.065.30–33 | bu munça saḳınç (s)aḳıntuḳlarınta ayıg kılınçlıg yıl- ... - / / up | evirip | ... tamular ... ..... tükel (bilge) maytrı bu(rkan).. -d- |
| Mai.Tek.074.17–28 | ança saḳınç saḳıntuḳlarınta ötrü ayıg kılınçlıg yėl kelip yanturu | evirip | ulug tamularda kemişür karaŋġudın karaŋġuḳa barmış osuglug bolurlar kim yi … |
Abh Abhidharma (Shogaito)
4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 2164–2165 | aŋ’başlayu nomluġ tilgen | evirmiş | ötde kim adın-lar-ḳa nomuġ uḳıdıp yme ök kim ozġurup ḳudġarıp. |
| Abh.Sho. 4431 | kentü öz-üg ḳuruldur (-maḳ) emgedmek-te | evirür | . |
| Abh.Sho. 4432 | adın-larıġ ḳuruldurmaḳ emgedmek-te | evirür | . |
| Abh.Sho. 4432 | ikigü-ni ḳuruldurmaḳ emgedmek-te | evirür | . |
ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Sho.Rosia 6.1.2.2/33 | … ig ……/// //p 以 | | | bilge bilig ü[z-e] // ///’ 習 | | | teginmek-de/// /// | [evir]mek | üklip aşılıp/// /// [tınla]maq-larıġ bo /// [ ]m’dym’n [ ] közetinmek 有所 Ο … |
| Sho.Rosia 8.3 /109 | 十 törlüg buyan | evire | bérmekler-te 修行 -lar :: |
Sek Sekiz Yükmek
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Jut.Sek.T-1.454–455 (IId) | ------ kin yene burḫan ḳutın bolup nomluġ tilgen | evirgey | tip yrlıḳadı |