İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ögdi

33
geçiş
12,2
milyonda
8.658.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
7
eserde
12
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Bilge Kagan Yazıtı1405,5
Sekiz Yükmek2433,9
Tanımlanmamış ögdi parçası (AO)25.763,7
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Kutadgu Bilig23312,6
Atebetü’l-Hakâyık1362,6
Dede Korkut Kitabı392,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

BK D 0,00
Sek D 0,33
AO —
KuT D 0,00
KB D 0,77
AH D 0,00
DK D 0,29

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ögdi) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
sena5911,9312,472,2480,1
bayatḳa34510,309,411,7333,4
üküş104229,497,923,1590,5
telim31199,348,011,7327,4
ḳıldı42788,727,201,9932,1
eḍgü36877,095,481,6917,0

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“ögdi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (33) →
KB 3190 üküş ögdi artuḳ telim miŋ sena / ḳılur men bayatḳa aŋar yok fena
KB 3100 boḍun tillerinde negü söz yorır / söküşmü telimrek ya ögdi kelir
Sek (IId) … s tetrü törüsin ḳutzunlar erti tŋrim tip tŋri tŋrisi burḫan ögdi alḳadı
KB 907 … TOLDI SU'ALİ İLİGKE / / bu ay toldı aydı ay ilig ḳutı / bu ögdi bile munça eḍgü atı
KB 761 telim neŋ tawar birdi ögdi üküş / aġırladı birdi kör altun kümüş
Sek (Ia) … dün tŋri --- burḫan ülgüsüz et’özlüg bosidtvġ sadu sadu tip ögdi alḳadı
AO ögdi yükünç şlok erür
KB 1030 bayatḳa şükür ḳıldı ögdi üküş / ayur ay iḍim sen baġırsaḳ küsüş
KB 1946 baġırsaḳnı ögdi uḳuşluġ üküş / baġırsaḳ kişiler kişike küsüş
KB 3716 üküş ögdi sansız sena bu tilin / ḳılur men bayatḳa ayın hem yılın