İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

erenler

52
geçiş
19,3
milyonda
5.823.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
7
eserde
21
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
TT I-X1392,5
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)2196,4
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası16420,0
Kutadgu Bilig113,6
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7
Dede Korkut Kitabı19585,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi124,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

TT D 0,00
ShoR D 0,33
KuT D 0,33
KB D 0,00
DLT D 0,00
DK D 0,68
EÇS D 0,61

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: erenler) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tişiler131912,5512,123,60204,9
ḳunçuylar6911,6512,082,4594,0
ğāzi5511,4912,662,2487,8
geldügin5811,4211,992,2477,3
diyenler51411,2811,182,2469,6
kirtgünmiş4411,1912,662,0070,3
turġan4511,1712,342,0065,3
sergen4611,1412,082,0062,6
didügüm4711,1211,862,0060,7
ferclerini3210,8313,251,7352,7
sözlegli3310,8012,661,7352,7
ruze3410,7812,251,7348,2
söyledi42310,7710,142,0049,0
evreni3610,7311,661,7344,4
küḍezgen3610,7311,661,7344,4
tutġan3610,7311,661,7344,4
sadaḳa3810,6811,251,7342,1
ecel55310,619,262,2354,7
ḳoḍı43210,619,662,0046,2
uraġutlar31910,4410,001,7336,1
big711810,408,592,6469,9
bėrmiş32110,409,861,7335,5
aḍaḳın45310,298,942,0041,9
çaldı34110,058,891,7331,2
menüm51189,918,102,2346,5
yad3549,868,491,7329,5
boyun3949,407,691,7226,1
mü’min31369,037,161,7223,9
dünya42958,566,461,9828,0
dağı32638,296,211,7120,0
başına55368,125,922,2031,3
köni44588,015,821,9624,5
baş36967,044,811,6714,2
sultân54.1935,272,951,9511,8
ve5147.9190,15-2,19-7,9621,2

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“erenler” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (52) →
DK II 111 … ladı bu oġuz-nāmeyi düzdi ḳoşdı böyle didi ḳanı didügüm big erenler dünyā menüm diyenler ecel aldı yir gizledi fāni dünya kime …
ShoR 7.2 /331 m[untıta ulatı uluġ] ’eren-ler birle ::
KB 4483 kisi alma alsa özüŋke ḳurı / sen alġıl saḳınuḳ erenler eri
EÇS IX Y23a … cümle şehrimiz halkı hasîbü'n-nesîb er oğlu erler pehlivân erenler" deyüp bu gûne ahlâk-ı cemîlelerden tavsîf etdiler.
KuT T. 33/3b3 … işiler köni sözlegli erenler köni sözlegli ḳunçuylar sergen erenler sergen tişiler baş ḳoḍı erenler baş ḳoḍı tişiler sadaḳa bėr …
DK VI 6 … l ḳız görmek senden mal rızḳ virmek benden didi böyle digeç erenler evreni ḳan ṭuralı yirinden ṭurdı
DK XI 73 … ügün idüp yime içme oldı dede ḳorḳut geldi ḳopuz çaldı ġāzi erenler başına ne geldügin söyledi ḳanı ögdügümüz big erenler dünya …
KuT T. 33/3b3 … ini küḍezgen erenler ferclerini küḍezgen tişiler yad ḳılġan erenler taŋrını üküş yad ḳılġan tişiler anuttı taŋrı olarḳa yarlıḳa …
EÇS III 122b … an Rûm'a teveccüh etdiklerinde yetmiş aded kibâr-ı kümmelîn erenler ile Bektâş-ı Velî Bursa gazâsına Orhân Gâzî'ye geldiklerind …
KuT T. 26/11a1 34 erenler aḍaḳın turġanlar uraġutlar üze anıŋ birle kim artuk ḳıldı t …