İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

kel

38
geçiş
14,1
milyonda
7.702.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
6
eserde
438
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Tunyukuk Yazıtı1820,3
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)292,4
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)198,2
Kutadgu Bilig15203,9
Atebetü’l-Hakâyık31.087,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi166,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

T —
Mait D 0,33
ShoR D 0,00
KB D 0,70
AH D 0,49
EÇS D 0,39

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: kel) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
rüstem814210,518,972,8284,1
hân85.4015,593,722,6126,6
yedi34.8534,332,461,425,3
ve3147.919-0,59-2,47-7,8917,7

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“kel” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (38) →
KB 366 oḳır emdi altmış maŋar kel tiyü / busuġ bolmasa bardım emdi naru
EÇS IV 299b Acemler eyitdi: "Buna Kel Rüstem Hân'ın kiçi oğlu Alî Takî Hân derler. Bu Genç Alî Hâ …
KB 3937 bu aymış sözüm çın erürmü köre / çın erse hava bas berü kel tura
EÇS IV 252b … dan aslâ ve kat‘â düşmandan bâk [u] pervâları yokdur. Hattâ Kel Rüstem Hân muhâsarasında yedi ayda iç kal‘adan yedi aded to …
EÇS IV 248b … n Demirkazık Halîl Paşa ve Kara Murtezâ Paşa imdâda yetişüp Kel Rüstem Hân metrislerin bırağup firâr ederken biz dahi Van'ı …
EÇS III 40a remfit bata kel
EÇS IV 296a Kel Tokmak Hân eydür: "Güzelce şâhım, bu Sünnîlerin tekyesin da …
Mait … .. (e)rgüleri ... / / / maytrı (burka)ntın azsarlar ... / / kel / / eçi? kin kelteçi burkanlarıg yėme körmezler..
KB 106 asıġ ḳolsa barça özüŋ yassızın / berü kel tapuġ ḳıl köŋül bir ısın
KB 5019 meniŋ ewke kelmek turur ol maŋa / ḳaçan kel tise sen kelir ol saŋa