İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yan

3 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
285
geçiş
105,6
milyonda
3
biçim
7
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Bilge Kagan Yazıtı1405,5
Tunyukuk Yazıtı21.640,7
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)3294,6
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Kutadgu Bilig13176,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi264107,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

BK D 0,00
T —
Mait D 0,00
ShoR D 0,29
KuT D 0,00
KB D 0,66
EÇS D 0,83

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yan) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
soffaları386611,799,416,16448,5
kıble358399,995,635,80206,3
kapuya10919,777,023,1478,7
haremin111429,726,523,2878,6
ayakdır121929,696,213,4280,4
kapu257149,685,374,88138,5
araba112899,295,493,2462,7
verince6469,217,272,4349,4
kapusu422.1479,144,536,20185,0
yanadır559,1410,212,2370,8
soffalar6709,116,662,4344,1
soffalarında5139,108,832,2353,5
kapuları103169,095,233,0853,3
erba‘asında124429,085,013,3660,4
kapudur93168,945,072,9146,1
sağ125838,824,613,3253,9
câmi‘in126768,684,393,3050,5
verdiler62078,645,102,3831,0
kapudan127238,614,303,2948,9
sol84258,534,482,7034,5
kapulardır51638,515,182,1726,4
ḳılk358,419,471,7335,7
soffalardır3118,388,331,7329,6
mekşûf41218,335,291,9521,7
başı96498,304,042,8233,6
sütûnı41338,295,151,9420,9
maksûreleri3338,276,751,7222,4
ban41428,265,061,9420,4
tûlü3428,236,401,7120,9
soffası3438,236,371,7120,8
verüp181.7228,203,633,9057,7
haremi75378,123,952,4725,3
cânibindeki3708,115,661,7017,8
tûlu42228,014,411,9116,9
tavandır31017,995,141,6815,6
sütûn31147,944,961,6814,9
erba‘ası53817,943,962,0918,1
taşra151.7427,923,353,4942,8
câmi‘dir54147,873,842,0817,4
iki699.4177,863,127,35178,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (285) →
EÇS IX Y336a … cânib-i şimâle yigirmi adım gidüp Bâb-ı Bağle şarka mekşûf yan P 140a yana iki kapudur. Ve hareme onar kademe ile enilir …
EÇS VIII 346a … aki evc-i âsımâna ser çekmiş bir kayadan bir kayaya iki kat yan yana çekilmiş âdem uyluğu kalınlığı demir zencîrlerden bir …
EÇS VIII 340b … forsa esîrler bu dağa döküp eyle tathîr etmiş kim iki araba yan yana gider. Ve deryâ taraflarına korkuluk dîvârlarını kârgî …
EÇS II 370b–371a … n edüp ammîsi Sultân Mustafâ merhûmun türbe-i pür-envârında yan yana defn edüp Mehemmed Hân-ı Râbî‘ Rûm'a müstakil pâdişâh- …
EÇS X Y285a … yid Ahmed el-Bedevî'nin dîvârıdır. Bu câmi‘in sağ tarafında yan soffası kubbeleri mâbeyninde evc-i âsumâna ser çekmiş bir s …
EÇS II 357b–358a … ûhâtın beyân eder: Evvelâ Engüri paçası, Kütâhiyye paçasına yan başı gelir ve bûy tohumiyle perveriş bulmuş Engürü pasdırma …
EÇS VII 158a … ın iki başlarına İskender-i Zülkarneyn üç yerde ikişer âdem yan yana sığar kemer kapularında zamân-ı evâ’ilde demir kapular …
EÇS X Y128b … ilir bir kubbe-i âlî çeşme-i aynü'l-hayâtdır. Kol kalınlığı yan yana iki lüledir. Bu dahi Gavrî'dir.
EÇS III 155a … mihen ile gelmiş amûd-ı gûnâ-gûnlar ale't-tertîb bu haremin yan soffaları üzre dizilmiştir. Bu imâdların dahi fevkinde yigi …
EÇS IX Y16a … elli ayakdır. Arzı seksen Q 9a P 9a kademe ve iki kubbe yan yanadır ve bir musanna‘ tarz-ı kadîm mihrâb ve minberi var …