İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yul

11
geçiş
4,1
milyonda
20.235.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
6
eserde
69
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Irk Bitig21.542,0
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)3138,5
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)198,2
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Kutadgu Bilig227,2
Atebetü’l-Hakâyık2725,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

IB D 0,00
Mait D 0,00
ShoR D 0,00
KuT D 0,00
KB D 0,33
AH D 0,33

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yul) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
erdnilig32511,4211,851,7343,7

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“yul” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (11) →
KB 973 biliglig kişiniŋ sawı eksümez / aḳıġlı süzük yul suwı eksümez
IB 8 … m(ė)N (a)ltun kurugs(a)k(ı)min kıl(ı)-çın k(ė)sip(ė)n özüm yul intin, b(a)ş(ı)mın yul (ė)bintin tir.
AH 11–12 aya şek yolında yiligli oḍun kel ottın özüŋ yul ölümdin öŋe
Mait … a yėrinte yarım (ko)rış kėŋi yarım koruş teriŋ ... erdnilig yul bolur
KB 3091 … tartġıl özni üyüktin ḳutul / özüŋ ḳulluḳın sen tapuġ birle yul
IB 8 … )k(ı)min kıl(ı)-çın k(ė)sip(ė)n özüm yul intin, b(a)ş(ı)mın yul (ė)bintin tir.
ShoR 5.3.2a.R/1 /// yérinke tükelligin [arıġ] semekke yul yuulaq [-qa] tükellig arıġ körkle [arıġ]lıq semeklikig anı …
Mait … bere kėŋ yarım bere teriŋ tört erdnin itilm(iş) çldar atlıg yul bolur erdnilig l / / ... -ler erdnilig şatular erdnilig ... …
KuT T. 28/36b2 … ḳoldılar boḍnı kim urġıl tayaḳıŋnı taşḳa aḳtı andın on iki yul çın-oḳ bildi ḳamuġ kişiler içgü yerlerni kölike ḳıldımız ol …
Mait yul ... - / / / erdnilig lanġanlar ... -ülüg torlar altunlug ko …