İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

buza*

14 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
54
geçiş
20,0
milyonda
14
biçim
7
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Irk Bitig21.542,0
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)3138,5
Manichaica I-III2971,3
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası6157,5
Kutadgu Bilig14190,3
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi2610,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

IB D 0,00
Mait D 0,49
Man D 0,33
KuT D 0,43
KB D 0,70
DK D 0,00
EÇS D 0,41

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: buza) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
buzdan61811,4211,022,4582,0
beglik3839,497,821,7226,7
pertâb31678,806,811,7222,4
isiz31778,736,731,7222,1
buz32658,276,141,7119,7
ileri33008,125,961,7019,0
öz36007,234,961,6814,9
geçüp31.4286,053,711,609,9
ederek32.0895,523,171,547,9
iki39.4173,380,990,861,1
dahi313.1862,890,510,510,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (54) →
EÇS VII 103b Der-medh-i kasaba-i Buzav
EÇS VIII 194b … pük-süvârlar atlarıyla çatlayan buzların aralarından buzdan buza atlarıyla dolanup Kırım tarafına çıkdılar. Ve dahi gerü kal …
IB 41 ürüŋ (ė)sri iŋ(ė)k buzagul(a)çı bolmiş. ölg(ė)y m(ė)n tėm(i)ş. / ürüŋ (ė)sri ėrk(ė)k buz(a) …
KuT T. 28/16b1–2 … se olardın ḳınnı zaman--ḳa tegi olar tegigliler ançada olar buzarlar bıçıġnı
KB 5263 bor içme fesadḳa ḳatılma yıra / bu iki buzar kḳarşı ordu tura
KB 6126 neçe külse bir kün yana sıġtatur / neçe itse ere buzar artatur
EÇS VIII 194b … larıyla buzdan buza pertâb ederek selâmete geçdiler. Kimisi buza ayakları geçüp elindeki sırığı buz üzre aykırı gelüp herîfi …
EÇS VIII 194b … ıyla gerü kalanlardan on beş araba ve yigirmi kadar âdemler buza coyulup gark oldular. Ve ba‘zısına arkan ipler atup âdemler …
EÇS III 119a … e kerre buz çözülüp üzerinde olan âdemlerin fetâları buzdan buza pertâb ede ede bir kenara çıkup niçesi gark olur.
EÇS VIII 191a … a at ile girüp kelbi bir büyük buz üzre bırağup kelb buzdan buza sıçrayup kâh suda yüzüp hakîr dahi selâmetle karşu bile geç …