İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

otun

48
geçiş
17,8
milyonda
6.244.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
6
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
Uigurische Sukhāvatīvyūha-Fragmente (Zieme)24.739,3
Kutadgu Bilig35475,8
DLT’deki Türkçe parçalar2689,4
Atebetü’l-Hakâyık2725,2
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi62,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,00
Sukh —
KB D 0,89
DLT D 0,33
AH D 0,33
EÇS D 0,33

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimIBKPMaitUSukhShoRKBDLTAHEÇSToplam
otun··1·2·3522648
ötün11···11···4
otuŋ··21······3
ötüŋ··1·······1

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: otun) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
gâsûl42210,8710,322,0050,0
uwut32310,449,841,7335,4
biligsiz51209,938,192,2347,1
ḳılınçı4979,828,181,9937,6
ḳılḳı31708,826,951,7223,0
öz36007,255,131,6815,6
bulup38196,834,691,6613,8

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“otun” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (48) →
KB 6359 … ÖGDÜLMİŞ CEVABI İLİGKE / ⟨…⟩ / / sefacı turur bu et öz me otun / cefaḳa cefa ḳıl özüŋni tutun
KB 6094 … i sözle ḳawliŋ tükel ḳıl bütün / bolur ḳawli yalġan kişiler otun
KB 4832 erejke awıınma yaya bolġa kün / bu ḳutḳa ınanma yayıġ ol otun
KB 241 söküşlüg nelük boldı zaḫḫaḳ otun / nelük ögdi buldı feridun ḳutun
KB 4358 tirig bolsa yalŋuḳ yime igler ök / emçi körse otun emler ök igin
KB 2202 uwut kimde bolsa ḳamuġ işni ur / uwut birle yalŋuḳ otun ḳapġı tur
KB 1084 bayat ezgü ḳılġay bu söz sözleme / tügün urma otun meniŋ köŋlüme
KB 2199 uwutluġ kerek hem közi toḳ bütün / uwutsuz kişi ol kişide otun
EÇS X Y313a–Y313b … ır. Ve bu ahâlî-i karyenin çoğu zarûret mahallinde bu gâsûl otun yerler, ve's-selâm.
EÇS VII 77b … re‘âyâları Macar-ı füccârdırlar kim Budin vezîrinin cemî‘i otun ve otluğun bunlar getirir.