İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yirde*

145
geçiş
53,7
milyonda
4
biçim
6
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Sekiz Yükmek91.952,7
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)292,4
Kutadgu Bilig44598,1
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7
Dede Korkut Kitabı641.972,9
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi2510,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Sek D 0,74
Mait D 0,00
KB D 0,84
DLT D 0,00
DK D 0,80
EÇS D 0,35

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yirde) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Sek 6 geçiş  ↔  KB 43 geçiş

benzerlik 0,02

Karşılaştırılan yazılışlar: yirde, yirdė

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ipek72110,439,602,6481,8
döşenmişidi5510,0911,182,2477,5
ḫalıçası5510,0911,182,2477,5
ḳırḳ71149,797,162,6356,0
biŋ5439,778,082,2346,7
giŋ4109,729,862,0048,6
yüzine4309,558,281,9938,5
avaz339,3811,181,7346,5
aşanmışıdı349,3710,771,7342,0
otaḳ369,3510,181,7338,2
dikdürdi379,349,961,7337,0
yidi4739,236,991,9831,1
gökde3339,117,721,7226,4
gök41079,026,441,9828,0
tegme3449,027,311,7224,7
daḫı31508,385,541,6917,2
didi75638,344,852,5533,7
ala31778,255,301,6916,3
bo31898,205,211,6915,9
ağ32058,135,091,6815,4
üzerine33017,784,541,6613,2
ḳara44927,684,241,8916,0
aydur35227,203,741,6010,0
geldi36606,933,401,578,7
eḍgü36876,883,341,568,5
iç31.5905,822,131,344,2
üç57.1634,490,700,861,0
olur46.0124,410,630,710,7
olan36.7713,830,040,050,0
niçe37.0563,77-0,02-0,020,0
ü411.2953,52-0,28-0,430,2
iki39.4173,36-0,43-0,610,3
yüz312.2722,98-0,81-1,311,2
olup317.2812,50-1,31-2,563,4
edüp423.9572,44-1,36-3,155,1
ve8147.9190,82-2,99-19,6580,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (145) →
KB 3215 uluş kendte ta‘at telim bar ıḍuḳ / uş ol yirde yetrü körü barsa yoḳ
Sek (Ia) üç ḳata ol yirde oḳımış krgek anta kin topraḳ
DK II 61 … ḳanḳıŋuza yapışurlar-ise ḳazan ḫatunı ḳanḳıŋuzdur diyü ḳırḳ yirden avaz viresiz didi şökli melikden adam geldi ḳazan bigüŋ ḫat …
DK III 180 men bu yirden gideli delü olmış delim aġça ḳarlar yaġmış dize yetmiş ḫan …
EÇS II 239a … n Baba: (---) (---) (---) cânibinde bir çemenzâr ve hevâdâr yirde medfûndur. Pâ-bürehne ve ser-bürehne ârif-i billah fukarâ-y …
DK XI 24 … uyluġum ḳarşu ṭutan ḳazan er-idüm fir'avun şişler yükleyüp yirden çıḳsa ḳaba ökçem-ile perçin ḳılan ḳazan er-idüm ḳaba ḳaba b …
Sek (IIc) -şar bo yirdeki tört törlüg tirin ḳuvraġı birle yrlıḳayur erti
DK I 2 … yüzine dikdürmiş-idi ala ṣayvanı gök yüzine aşanmış-ıdı biŋ yirde ipek ḫalıçası döşenmiş-idi ḫanlar ḫanı ḫan bayındır
KB 661 topıḳ yirde urdum bu söz berkitü / özüm yaŋzaġını saŋa körkitü
KB 2151 bütünsüz bolur tegme yirde köŋül / köŋül bütmese erke artuḳ muŋ ol