Tanım
- Ad, isim; bir şeyin ya da kişinin anıldığı söz: “bu şasdrnıŋ adı boldı abidarmakoş” bu incelemenin adı abidarmakoş oldu; “nedegin adı bolur … tėp” neden … diye adlandırılır. Tanıklar: Abh2
- Budist öğretide (Abh) adlandırma, kavram; nesneyi ayırt ettiren söz: “ün ikinti ad erür” (birincisi) ses, ikincisi ad(landırma)dır; “ünli adlı” ses ve ad. Tanıklar: Abh
- Ün, şan; “adı ködrülmiş” adı yüceltilmiş, yüce adlı: Buda’nın en sık anılan sıfatı (Abh’de yüzlerce kez): “adı ködrülmiş yarlıḳamış erür” Yüce Adlı (Buda) buyurmuştur. Tanıklar: Abh
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): ad — yalın hâliyle 76 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- adı 464 (Abh, U, DK, EÇS) · aḍı 2 (ShoR)
- adḳa 1 (Abh) · aḍḳa 1 (ShoR)
Çekimli biçimler (17):
Bağlamlar
Bütün geçişler (470) →Abh Abhidharma (Shogaito)
470 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 5–9 | … lar ol无念本uu tėm atlġ açari tsopın-ın ḳıldım 稽首薄伽衆徳山yinçürü töpün yükünürmn | adı | ködrülmiş-lik ḳamaġ edgülüg taġ-ḳa :: |
| Abh.Sho. 364–365 | adı | ködrülmiş bodistv erken tarġarmış küse -miş erti ozġurġalı alḳu tınlġ-lar- … | |
| Abh.Sho. 518–522 | … kel bilge biligi öz-in ök açılıp yarılıp adın-tın turunmış ermez üçün anın | adı | bolmış ol burḫan tėp. |
| Abh.Sho. 539 | bar munda | adı | ködrülmiş bolup burḫan bolmadaçı. |
| Abh.Sho. 635–638 | … tėdmiş biligsiz niz-vanı küç-in kösün-in alḳu barça ḳunup alır yindem anın | adı | oḳ ḳalır. |
| Abh.Sho. 758 | ḳayu-nuŋ | adı | bolur erksinmek tėp tėser. |
| Abh.Sho. 921 | adı | ködrülmiş yrlıḳadı seniŋ anaŋ tuġup turmış erür mariçi yėrdinçü-te tėp. | |
| Abh.Sho. 1077 | tüşüg tanuḳlamaḳ-ḳa tükel-lig bolduḳ-ta yanduru | adı | bolur adın-lar-ḳa asıġ ḳılmış tėp. |
| Abh.Sho. 1220 | adı | ködrülmiş nom nomlamış erür olar-nıŋ erklig -ler-iŋe ḳaçıġ-lar-ıŋa yaraşı. | |
| Abh.Sho. 1267–1270 | … üz uġuş-lar-uġuş(-taḳı)-lar umaz-lar üçün öridgeli körmek yol-uġ bular-nıŋ | adı | bolur içdin sıŋarḳı tıldaġ-ı egsük tėp anı üçün adı ködrülmiş-ler umaz-lar … |
| Abh.Sho. 1462–1463 | alḳu baḫşı-lar-nıŋ tıdsı-lar-ında 云何尊レ世nedegin | adı | ködrülmiş öŋi erür alḳu baḫşı-lar-ta tėp tėser. |
| Abh.Sho. 1601 | neŋ alḳu bilge bilig-ler-niŋ barça-nıŋ | adı | bolur ermez üçün yėg adruḳ tėp. |
| Abh.Sho. 1651–1652 | öŋin々aŋayu iş-lig bolu tükedmek üz-e yme ök bolur üçün | adı | bolġalı körmek üz-e yügerü uḳmaḳ-lıġ tėp答andaġ ermez öŋi kėderip bilge bil … |
| Abh.Sho. 1730–1732 | bulur aşu bulmış-ın | adı | bolmaz yaŋırdı bulmış tėp 有餘师説bar adın baḫşı-lar söz-ler köz-te ulatı bėş … |
| Abh.Sho. 1786 | bulmış ol abidarim tėgüçi | adıġ | . |
| Abh.Sho. 1831 | ḳayu-nuŋ | adı | bolur yėg tėp ḳayu-nuŋ adı bolur yörüg tėptėser. |
| Abh.Sho. 1869 | nom erser ḳaltı uyur üçün tudġalı öz töz-in | adı | bolmış ol nom tėp. |
| Abh.Sho. 1924 | munuŋ tek | adı | bolz-un abidarim tėp ne üçün yene adatı abidarmakoş tėp. |
| Abh.Sho. 2116–2122 | … bėrgelir üçün bu sėzik-ke anın şasdr-ta söz-lemiş ol inçe tėp inçip burḫan | adı | ködrülmiş orun orun sayu saçuḳ-luġ-ın yrlıḳamış erür abidarim-ıġ. |
| Abh.Sho. 2284 | andaġ atlġ tıldaġ üz-e andaġ atlġ vasdu üz-e upali ayıdtuḳ-ta | adı | ködrülmiş nomlamış erür. |
| Abh.Sho. 2427–2430 | tŋri burḫan içgermiş teginmiş üçün üç aġılıḳ nomuġ ḳaltı | adı | ködrülmiş yrlıḳamış ol ḳatı ḳılı ev-tin ünmiş-e tudmaḳıŋ meniŋ üç aġılıḳ n … |
| Abh.Sho. 2587–2588 | … yme adırtlamaḳ -nıŋ bilmek adırtlamaḳ tėgüçi erdüki bililmez üçün ḳayu-nuŋ | adı | bolur nomuġ bölmek adırtlamaḳ tėp. |
| Abh.Sho. 2708 | nedegin aḳıġ tėgli nom-nuŋ | adı | bolur. |
| Abh.Sho. 2766–2768 | … öç -mek-li yol-lı iki kėrtü-ler-niŋ bolsar mundaġ ülkitmek aşmaḳ-ı nedegin | adı | bolmaḳ aḳıġ-lıġ tėp. |
| Abh.Sho. 2883–2884 | … çip söz-lemiş ol bu oḳ nomuġ bolur aḳıġ-lıġ tėp ulatı mundaġ osuġ-lıuġ-nuŋ | adı | bolur aḳıġ-lıġ mundaġ osuġ -luġ-nuŋ adı bolur aḳıġ-sız tėp ulatı. |
| Abh.Sho. 3061 | adı | bolmaz uluġ şasdr tėp. | |
| Abh.Sho. 3215–3217 | … om-lar-ta ıraḳ öŋi üdrülüp badaçı baġ-ındın tanuḳ-lap bulmış ḳudrulmaḳ-nıŋ | adı | bolur bilip öçmek tėp釋日bilip öçmek erser inçip baġ-tın öŋi üdrülmek töz-lü … |
| Abh.Sho. 3341–3344 | … 問ḳaltı söz-leser bilmek-niŋ küçinde bululġuluḳ bolmış öçmek -niŋ tėmin ök | adı | bolur bilip öçmek tėp. |
| Abh.Sho. 3756–3757 | ol tüz arasız basudçı alḳu bilig-ler turmaz üçün | adı | bolmış ol ḳurulmış <örledmiş> tėp以此等无間縁nedegin tėptėser. |
| Abh.Sho. 3951–3953 | … bolur üçün ürlügsüz-ke siŋirgü -lük aşaġuluḳ tėp yme/tėr bu oḳış正/ol (釋日問) | adı | ködrülmiş yol ol sudur-lar-ta yrlıḳ -amış ol ėdiglig ėdigsiz nom-larıġ mun … |
| Abh.Sho. 3996 | yörüg’ol adḳanġu erser | ad | erür söz-legülük sav üz-e uḳġuluḳ-nuŋ adḳanġu-sı. |
| Abh.Sho. 4016 | bu | ad | birle yörüglüg bolmaḳ üz-e bu ėdiglig-niŋ yörüginde tüzü sekiz ygrmi uġuş- … |
| Abh.Sho. 4032–4034 | ėdigsiz-ler-niŋ yme ök bolur | adı | yörügi nedegin adı bolmaz sav tayaḳ-ı tėp答sudur -ta yindem yrlıḳamış ol üç … |
| Abh.Sho. 4059–4062 | … a yme adı tursar közünür ödte yörügi turur ertmiş kelmedük ödte azu-ça yme | adı | tursar ertmiş kelmedük ödte yörügi turur közünür ödte nedegin tėptėser ad- … |
| Abh.Sho. 4116–4117 | olar söz-leyür ėdigsiz-ler tek erür ol | ad | üz-e arıdı yoḳ erür çınkėrtü töz-i ḳaltı pudgale teg üçün anın bilmiş kerg … |
| Abh.Sho. 4313–4315 | … öŋdün söz-leyü tüketser yme amtı uġrayu küsemiş üçün uḳıdġalı anıŋ niz-nk | adı-nıŋ | adırt öŋi yörügin. |
| Abh.Sho. 4381 | taşdın sıŋarḳı tınsız-ta ulatı-lar-nıŋ nedegin | adı | nolur tudyaḳ yükmek tėptėser. |
| Abh.Sho. 4435 | anın | adı | bolmış ol tigirt tėp. |
| Abh.Sho. 4467 | uyur üçün tardġalı emgek-ig yme ök | adı | . |
| Abh.Sho. 4541 | bu yėrdinçü-nüŋ | adı | yörügi bir yindem aḳıġ-lıġ erür ürlüg -süz-i üz-e öçmiş ardamış-ı-nıŋ adı … |