İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

anun- fiil

33 geçiş 10 biçim 5 eser KBTTDLTManAH Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Hazırlanmak: “ölümke anunġu” ölüme hazırlanmalı; “ölümke anun” ölüme hazırlan; “yerig teŋrig yaratġalı etgeli anuntılar” yeri göğü yaratmaya, düzenlemeye hazırlandılar. Tanıklar: ManKB2
  2. Edinmek, hazır etmek: “artut alıp anunġıl eḍgü tawar” armağan alıp iyi mal edin; “esizlikig anunma” kötülüğe hazırlanma, kötülük biriktirme. Tanıklar: DLT2
  3. “anunmış bışrunmış nomlar” hazırlanmış, uygulanmış öğretiler.

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): anun- — yalın hâliyle 8 kez

Çekimli biçimler (9):

KB Kutadgu Bilig

26 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 376 oḍuŋıl ay kökçin ölümke anun / bu keçmiş künüŋke sıġıt ḳıl ünün
KB 1103 örüŋ boldı erse ḳara saç saḳal / anunġu busuġçı ölümke tükel
KB 1145 sewinçlerke awnıp üküş külgüçi / sıġıtḳa anunġu aya ölgüçi
KB 1170 süçig bu tiriglik açıḳ bu ölüm / anundı ḳanı emdi ḳaçġu yolum
KB 1240 yana yaŋu ermez keçürmiş künüŋ / negü ḳıldıŋ erse anundı tünüŋ
KB 1406 saŋa ma anunmış turur bu ölüm / öḍiŋe küḍer ay yarumış künüm
KB 1418 saray ḳarşı itme ay ilig ḳutı / anundı saŋa ew ḳara yir ḳatı
KB 1473 oḳıġçı kelürke anunġu kerek / uzun yol yorirḳa itingü kerek
KB 1498 bitigim oḳısun sözüm tutsunı / ölümke anunsun işin itsüni
KB 1675 ay dünya tirip sen yiyümez kişi / yigüçi anundı anuḳ tut aşı
KB 3530 bilir sen tiriglik ölümke turur / anundı ölüm uş ödiŋe küḍür
KB 4849 siziksiz ölümke anunġu öḍi / bu künde naru ol ay yalŋuḳ keḍi
KB 5134 sini teg telim beg keçürdi sewip / saŋa ma anundı keçürgey iwip
KB 5143 ölügni körügli me ḳalmaz tirig / ölümke anun tutma ḳılḳıŋ irig
KB 5150 bu bulmış öḍlüg bari ḳılma yawa / ölümke anunġıl tapuġḳa iwe
KB 5184 seniŋde basaḳı saŋa çıḳ tiyür / anundı küḍer uş meniŋ tir meniŋ
KB 5277 ay yigli içigli yawalıḳ bile / saḳışḳa anunġıl çıḳış yol tile
KB 5715 ölümüg unıtma anun tevbeḳa / usanma ölüm kelge tutġa yaḳa
KB 6066 bayat tüşte belgürtti emdi maŋa / ölümke anunġu kerek ay toŋa
KB 6116 anunmış turur bu ölüm tarmaḳı / usanıp yorırda iler ḳarmalı
KB 6168 aya men tigüçi mini saw mini / ölümke anunġıl yanur keḍ sini
KB 6175 ölüm keldi iltür barır men muŋun / saŋa kelge minde basa sen anun
KB 6269 anunmış turur bu ölüm tutġalı / özüŋ ıḍmaġıl sen uḍıp yatġalı
KB 6291 biziŋe anunmış turur bu ölüm / ölümke itig yoḳ azu berk tolum
KB 6294 tözüke turur bu ölüm kelgü kün / ol öldi sen emdi ölümke anun
KB 6362 vefa kimke ḳıldıŋ cefaḳa anun / cefaçı cefasın tegürgey künün

Aynı gövdeden maddeler

“anun” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).