eḍer- fiil

17 geçiş 11 biçim 4 eser KB KuT DLT AH Anlam haritasında göster

Tanım

Ardına düşmek, izlemek, kovalamak: “bu dünya yaŋı bu eḍerse ḳaçar” bu dünyanın huyu budur: ardına düşersen kaçar; “neçe öz eḍerse ol ança ḳaçar” ne kadar kovalarsan o kadar kaçar; “biliglig biligni eḍergen bolur” bilgili bilginin peşine düşendir; “ḳullarımnı sizler ėḍerü kelgenler siz” (geceleyin) kullarımı yürüt, izleneceksiniz. Tanıklar: KuT KB2 AH

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı (sözcük başı): eḍer- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

Çekimli biçimler (11):

ederse 118 ederdim 92 eḍerse 5 eḍerme 3 ederme 1 eḍerdi 1 eḍergen 1 eḍertçi 1 eḍerür 1 eḍrer 1 ėḍerü 1

14 geçiş · bu eserdeki bağlamlar

KB 1409	kölike teg ol kör bu dünya toŋa /	ederse	ḳaçar ḳaçsa yapçur saŋa
KB 2094	öḍinde keçürse bu beglik işin / anı yetse bolmaz	eḍerse	ḳuşın
KB 2390	yaġı ḳaçsa tap ḳıl	eḍerme	yıraḳ / ḳalı yandru yansa ḳaçumaz aḍaḳ
KB 2395	yaġı ḳaçsa tap ḳıl	eḍerme	uḍu / eḍertçi yidi körse berge toḍu
KB 2395	yaġı ḳaçsa tap ḳıl eḍerme uḍu /	eḍertçi	yidi körse berge toḍu
KB 3536	körü barsa dünya kölike sanı /	eḍerse	ḳaçar ḳaçsa eḍrer sini
KB 3536	körü barsa dünya kölike sanı / eḍerse ḳaçar ḳaçsa	eḍrer	sini
KB 3538	bu dünya ḳaçar kim	eḍerse	anı / ḳalı ḳaçsa andın eḍerür sini
KB 3538	bu dünya ḳaçar kim eḍerse anı / ḳalı ḳaçsa andın	eḍerür	sini
KB 3627	saḳıġ ol bu dünya közüŋde uçar / neçe öz	eḍerse	ol ança ḳaçar
KB 3970	ayur ay ḳadaşım ne erki igiŋ / mini munça yawlaḳ	eḍerdi	begiŋ
KB 4301	ḳuruġ sözleme sen kişig soŋdama / uşaḳ söz	eḍerme	yime kikneme
KB 4929	bu dünya yaŋı bu	eḍerse	ḳaçar / ḳoḍu birse ewre saŋa yol açar
KB 6619	sunup tutmışımça	ederdim	sözüg / kelü birdi ötrü yıparı bura

“eder” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).