Tanım
- (Eski Türk yazıtlarında) Çik, Yenisey bölgesinde bir boy: “çıḳ bodun ḳırḳız birle yaġı boltı” Çik halkı Kırgızlarla birlikte düşman oldu; “kem keçe çıḳ tapa süledim” Kem ırmağını geçip Çiklere doğru sefer ettim; “çıḳ bodunḳa totoḳ bėrtim” Çik halkına vali verdim. Tanıklar: BK2ŞU
- (KB’de tek tanık) “çıḳ-” fiilinin emir biçimi: “seniŋde basaḳı saŋa çıḳ tiyür” senden sonraki sana ‘çık!’ der. Tanıklar: KB
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: orta. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): çıḳ — yalın hâliyle 5 kez
Çekimli biçimler (2):
Bağlamlar
Bütün geçişler (8) →ŞU Şine Usu Yazıtı
5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| ŞU D 7 | tarduş tölis bodunḳa bėrtim ançıp bars yılḳa | çıḳ | tapa yondim ėkint[i] ay tört yėgirmike kemde / D 8: toḳıdım ol y[ılḳa?] (. … |
| ŞU D 10 | … r]miş ürüŋ begig ḳara buluḳıg anı olurmış ḳırḳız tapa er ıdmiş siz taşıḳıŋ | çikig | taşġarıŋ tėmiş men taşıḳayın tėmiş kör budḳal ıda (boduḳlıda?) |
| ŞU D 11 | … ] (...) -m tėmiş (...) [toḳu?]z [ya]ŋı[ḳa] sü yorıdım . o/u .. totoḳ başın | çik | tapa bıŋa ı<d>tım işi yėr tapa az ar ı<d>tım kör tėdim ḳırḳız ḳanı kögmen … |
| ŞU G 2 | anta toḳıdım anta yana tüşdim | çik | bodunıg] bıŋam süre kelti (...) tėz başı çıtımın yayladım yaḳa anta yaḳala … |
| ŞU G 2 | … unıg] bıŋam süre kelti (...) tėz başı çıtımın yayladım yaḳa anta yaḳaladım | çıḳ | bodunḳa totoḳ bėrtim^ ışbaras tarḳat anta an^uladım ... anta (...) ks ar k … |
BK Bilge Kagan Yazıtı
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlarKB Kutadgu Bilig
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 5184 | seniŋde basaḳı saŋa | çıḳ | tiyür / anundı küḍer uş meniŋ tir meniŋ |
Aynı gövdeden maddeler
“çık” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).