İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

tıd- fiil

85 geçiş 25 biçim 5 eser AbhKBMaitTTShoR Anlam haritasında göster

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): tıd- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • tıdar 13 (Abh) · tıḍar 2 (KB)
  • tıdıp 9 (Abh, ShoR) · tıḍıp 1 (KB)
  • tıda 5 (Mait, TT, Abh) · tıḍa 3 (KB)

Çekimli biçimler (25):

Abh Abhidharma (Shogaito)

57 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Abh.Sho. 592–593 ḳaltı tıdmaḳ erür şiravak-lar-nıŋ piradikabud-lar-nıŋ bilgülük adḳanġu-lar-ın.
Abh.Sho. 1150 uyur üçün tıdġalı ḳudrulmaḳ-ḳa barmaḳ-ıġ.
Abh.Sho. 3127–3143 … iki öçmek-lerig bulart ikigü uyur tıdġalı adın nom-larıġ bilip öçmek uyur tıdġalı badaçı-nıŋ pirapdi-sın bilmetin öçmek uyur tıdıp kelmetük ödki tuġmadaçı n …
Abh.Sho. 3578–3585 … nedegin kergek-lep tıdar siz-ler tėp答neçe bililser yme andaġ ertüki munda tıdmaḳ-ı erser oḫşadı tıldaġ-ıġ abipiray üz-e yme ök birle yene tıdmış erür adın tı …
Abh.Sho. 3724–3725 tegimlig ol yaraşı已之tıdġalı問豈不相應之法 neçük’ol köŋül-te öŋi nom-lar barça basudçıġ tuda tuġup basudçı-sız …

KB Kutadgu Bilig

22 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 1197 ölümüg tıḍar erse dünya neŋi / bolup ölmegey erdi begler begi
KB 2500 yana körse iç taş yaraġsızlarıġ / ayu birse tıḍsa kötürse arıġ
KB 2810 sewerig sewügsüz ḳılayın tise / tilin ayġu neŋni tıḍıp birmese
KB 4184 basıtma ḳatıġlan kiçigke özüŋ / tilin oynamaġıl tıḍa tut sözüŋ
KB 6153 bayattın yıratur bu dünya kişig / tıḍar ḳıldru ıḍmaz bu eḍgü işig

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.026.15–22 … tum tüzeŋ ... ... -min muntur tömke / / k ... siziŋ nomlamış nomuŋuznı ... tıda uḳa uġaylar..
Mai.Tek.067.23–25 edgü kutlug bizni köyüp tıdtılar ötle--(diler) tėp nomlayurlar erdi
Mai.Tek.072.48–53 biz yine az almır köŋülümüz küçlüg bolup söz kılınçımıznı tıda umad(ımız) ... -lıg kuvrag tegin / ... (aş) içgüg yėdimiz yuŋlad(ımız) - / …
Mai.T-11.7a.18–26 … nur .. akḳy emgeklig tınlaġ-laraġ emgeklerinte ozuġuru ḳutġaru ayıġlarınta tıda edgü törüke yaratı saḳınç saḳınur .. muntaġ türl-üg ezrua tŋriniŋ sawın iş …

TT TT I-X

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II Y 36. 2. -26 üsküŋde . kün ai yaruḳın tıda ḳatıġlanur .

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 8.3 /165–167 bo mundaġ edgü-lerke tegip altınç yügürmek-in ḳaçmaḳ-ın tıdıp ser -gürüp altı paramit-larda yinçge 行 aġlaḍı taḳı 戒 paramit (için)-te seç …

Aynı gövdeden maddeler

“tıd” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).