İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

aya

6 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
421
geçiş
156,0
milyonda
6
biçim
7
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)292,4
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)2196,4
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası126,3
Kutadgu Bilig971.318,5
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7
Atebetü’l-Hakâyık134.713,6
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi305124,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,33
ShoR D 0,33
KuT D 0,00
KB D 0,83
DLT D 0,00
AH D 0,77
EÇS D 0,74

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: aya) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
mavra394111,439,576,24506,0
söz3451810,215,725,72205,3
neye176910,157,624,10150,5
tüz1913110,146,864,32146,0
müncer13509,827,703,59116,7
köŋli151479,766,353,83104,1
niko1079,5810,163,16133,8
nikola8269,207,952,8274,9
eḍgü196879,134,474,1682,0
beg112519,075,133,2257,4
öz156008,914,323,6861,8
ola291.5888,893,875,02102,3
boluġlı668,859,652,4580,2
mavra’nın668,859,652,4580,2
nataca668,859,652,4580,2
isvet6208,807,912,4455,8
işke71208,735,552,5940,5
tutġıl6698,656,122,4139,6
aslı82488,614,692,7236,9
kiŋ5318,507,012,2239,5
ḳutluġ5458,466,482,2135,6
derken61958,324,622,3527,1
nice73088,304,192,5027,6
yorgi468,269,062,0045,9
lefkada4128,248,061,9938,2
hâlimiz4178,237,561,9935,0
eşitgil62398,224,332,3324,8
mi62398,224,332,3324,8
eşittim4278,196,891,9830,9
inebahtı4678,075,581,9623,3
manastırı41087,954,891,9319,5
venedik63837,933,652,2519,4
mavra’dan337,869,651,7340,1
moniya337,869,651,7340,1
fal367,858,651,7331,8
yoro377,848,421,7330,6
vasil387,848,231,7329,5
çın41557,834,371,9016,7
ḳızġu3127,837,651,7226,6
oḳıġıl3177,817,141,7224,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (421) →
KB 1812 muŋar meŋzetü aydı şa’ir bu söz / munı uḳġıl emdi aya eḍgü öz
EÇS VIII 343b–344a … vra'nın 344a kıblesi ve lodos cânibine vâki‘ olup iki mîl Aya Mavra'dan alarkadır. Lâkin bir âdem ayakların sığayup iki m …
KB 3580 ig ol aşnu erke ölüm tutġaḳı / ölümde tatıġ yoḳ aya er saḳı
KB 2689 aya er atanmış biliglig bügü / köŋül sırrı artuḳ ḳatıġ kizlegü
EÇS VI 111a … sûrda {mahsûr} olan keferelerin cânları başlarına sıçrayup "Âyâ ne tedbîr edelim?" derken gördüler kim handak içre yedi sek …
EÇS VIII 342b … atlarımızla Hudâ'ya sığınup cisirlerden beş yüz adım alarka Aya Mavra'nın Acıderyâ gölü içinde kâh atların dizine dek ve kâ …
KB 5378 ḳalıḳta uçuġlı ḳara ḳuş yorı / seniŋdin keçümez aya kök böri
EÇS VII 42b … ız bu kadar askerle paşayı besleyemeziz’ deyü korkarsız. Ve ‘âyâ bu kadar askerle vilâyetimize niçün girir’ deyü havf idersi …
EÇS IX Y284a "Âyâ bu cânibe müteveccih olduk. Ammâ Sayda ve Berût kal‘aları ⟦ …
EÇS VIII 342b … r ederek mezkûr tekye bâğından yüz adım cânib-i garba gidüp Aya Mavra'nın ağaç cisirleri başına vardıkda cisirleri sağ kola …