İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

talim

3 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
66
geçiş
24,5
milyonda
3
biçim
7
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Irk Bitig43.084,0
Saddharmapuṇḍarīka Sūtra1561,8
Sekiz Yükmek1217,0
Kalyanamkara Papamkara11.579,8
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
Uigurica I-IV1158,4
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5723,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

IB D 0,59
KİP D 0,00
Sek D 0,00
KP D 0,00
Mait D 0,00
U D 0,00
EÇS D 0,81

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: talîm) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
cibrîli4849,777,931,9936,2
emîn53998,466,002,2031,9
kuş32328,376,051,7119,3
etdiği33237,985,571,7017,3
bana33537,875,441,6916,8
eyle52.2536,143,502,0415,2
kara31.5325,943,321,568,4
ederler74.5655,632,972,3116,7
etdiler31.9885,582,951,517,1
deyü86.0075,432,772,4117,1
edüp2523.9575,092,414,0643,9
hazreti65.9455,032,371,9710,1
âdem33.7174,702,041,314,0
eder34.2494,511,851,253,4
ü611.2954,111,441,554,4
üzre311.8893,040,370,390,2
cümle521.1972,950,270,380,2
ile323.7692,04-0,63-0,950,7
ve8147.9190,82-1,86-7,4022,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (66) →
EÇS V 187a … ---) zâde efendi bâzâr-ı gılmânda Seydî'yi alup silâhşörlük ta‘lîm etdirirler. Eyle üstâd-ı kâmil cündî silâhşör olup kırk adı …
EÇS I 147a … r ma‘rifetleri var idi kim cümlesine Hazret-i Cibrîl-i Emîn ta‘lîm edüp cümle benî âdeme anlardan ma‘rifet şâyi‘ olup her bir …
EÇS III 29a … zret-i Cibrîl-i Emîn Hazret-i Âdem-i Safî'ye lisân-ı Arab'ı ta‘lîm edüp Havvâ Ana ile ve gayri melâyikeler ve bizzât Rabbü'l-i …
EÇS VII 131a … t kuyûduyla Mu‘âz ibn Cebel tezkîr ü ta‘lîminde ta‘assubâne ta‘lîm etdikde yine Cingiz Hân:
EÇS III 146a–146b … ı gönderüp her diyâr-ı deyrde papaslara ve gayrı Nasârâlara ta‘lîm ederek Hazret-i Yahyâ asrında ve Hazret-i İsâ sabâvetinde k …
EÇS I 183b … ve Ebû Zeyd-i Müslimî'dir ammâ na‘l kesmeği Hazret-i Hızır ta‘lîm etmişdir.
EÇS I 33b–34a … resme bir câmi‘ binâ edin" deyü Ayasofya'nın vaz‘-ı esâsın ta‘lîm {etdi.} ibtidâ zemîn-i ka‘ra varınca hafr edüp tâ Âhûrkapu …
EÇS IX Y333b … vâr inşâ edüp metânet üzre tevsî‘ eyle" deyü Süleymân Hân'a ta‘lîm buyururlar.
KİP 141–144 birök teŋriler yekler lular gantarlar gintirviler asurlar talım ḳara ḳuşlar maḥuruklar kişili kişi ermezliler körkin körü ḳ …
EÇS IV 224b … ddisân, Müslim ve Buhârî hadîslerin rivâyetleriyle tâlibler ta‘lîm eder.