İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yerin

90
geçiş
33,4
milyonda
3
biçim
8
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Bilge Kagan Yazıtı1405,5
Şine Usu Yazıtı1841,0
Irk Bitig1771,0
Huastuanift43.948,7
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)7323,3
Uigurica I-IV4633,7
Uigurische Sukhāvatīvyūha-Fragmente (Zieme)12.369,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi7129,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

BK D 0,00
ŞU —
IB D 0,00
Huast D 0,45
Mait D 0,52
U D 0,45
Sukh —
EÇS D 0,89

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yerin) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
aslıġlar96210,929,092,9996,9
yiltizin3210,0612,461,7349,4
sül3310,0511,871,7349,4
avret72579,376,672,6251,2
tathîr51969,166,582,2135,9
ba‘zı31.5775,882,831,496,6
binâ33.5234,771,671,192,8
hemân33.8654,641,541,142,5
hazreti45.9454,441,331,212,6
edüp1523.9574,351,232,228,5
yedi34.8534,311,210,981,6
olan46.7714,261,151,102,0
deyü36.0074,010,900,811,0
ammâ715.2293,900,781,111,8
iki49.4173,790,670,740,7
niçe37.0563,780,670,650,6
üç37.1633,760,650,630,5
ü311.2953,11-0,01-0,010,0
ile623.7693,04-0,08-0,140,0
bin312.2672,99-0,13-0,160,0
cümle321.1972,21-0,91-1,531,5
ve10147.9191,15-1,98-9,3232,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (90) →
EÇS I 155a–155b … Bunlarda aslâ dükkân ve tezgâh yokdur, ancak ordu-yı İslâm yerin tâhir edüp emn [ü] emân içün ileri giderler. Zîrâ bir diyâr …
ŞU G 6 y[aġı] bol- turup yėrin tapa bardı anı udu .... ugru? yagradḳan? sekizinç ay ben ud …
Huast II Y. 59-7–14 … ġ-ḳa yaztım yaŋıltım erser .. azo v(a)rḫarda şakimun burḫan yėrin artatdım erser .. yaza yaŋılu yekke içkekke yılḳıḳa yaztım …
EÇS VIII 216a … olup seyr-i safâlar edüp kendü askerinden mâ‘adâ yedi kazâ yerin askeri âmâdelerdir.
EÇS VII 172a–172b … yt-i Ma‘mûr yerin bunlar Hazret-i Nûh ile tathîr edüp Ka‘be yerin ayân etmişlerdir. 172b
EÇS III 159a … sır'a bile gelüp ba‘de'l-feth Selîm Hân kendülere tekyeleri yerin Mısır'da Mü’eyyed câmi‘i dibinde yarlığ-ı belîğ ile ihsân e …
EÇS X Y232b … mancınıklar ile seng-i azîmler atarak yigirmi arşın mikdârı yerin münhedim edüp bir zeberced murassa‘ küp bulur, içinde bin a …
EÇS I 123a … nib-i şimâle tokuz mîl mezkûr Halîc ile tarafeynin çemenzâr yerin temâşâ ederek Kâğızhâne'ye varılır. Ammâ kasaba-i Südlüce b …
EÇS III 172a … " deyüp süvâr olup sarây kapusundan taşra fermân-ı pâdişâhî yerin bulsun deyü çıkup yine sarâya gelüp emîr-i ahûrdan vâfir öz …
EÇS I 29b … rına varup anın papinta hattıyla kâfiristânın yedi kırallık yerin üç yılda geşt [ü] güzâr ederken Dış Fransa ta‘bîr etdükleri …