Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
4 Türkçe karşılık · 11 madde
zahmet 2
zahmetsiz 1
- emgeksiz sıfat UygurKarahanlıAcısız, sıkıntısız; zahmetsiz
zahmet çekmek 1
- emge- fiil UygurKarahanlıAcı çekmek, sıkıntı çekmek; zahmet çekmek, emek vermek
zahmetli bulmak 1
- emgeksin- fiil UygurZahmetli bulmak, güç saymak
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “zahmet” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- aḍaḳşu zarf Karahanlıayak ayağa yan yana peşi sıra rahatla zahmet yan yana yatar…
- ayıġ sıfat UygurKarahanlı…ğı yeniden doğuş yolları kötülük düşünenler kötü uzak yolda zahmet çekerek gelmiş…
- barımlıġ sıfat Uygur…ngin varlıklı mücevherli kentler zenginlikle varlıkla fazla zahmet çekmeden varlıklı olur…
- bitigeçi isim Uyguryazı öğrenen öğrenci yazı öğrenen çocuk gibi önce çok zahmet görür…
- hweşte Uygur…ist metin farsça kökenli olmalı yazı öğrenen çocuk önce çok zahmet çeker sonra usta öğretmen olur…
- an- fiil Karahanlıhazırlanıp yönelmek yol almak zahmet çekip çok hazırlanarak sana geldi şimdi sana yönelip yürüyordum…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.