İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

yir

346 geçiş 21 biçim 8 eser KBSekMaitAHDLTKTTIB Anlam haritasında göster

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): yir — yalın hâliyle 214 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • yirde 122 (DK, KB, EÇS, Sek) · yirdė 1 (IB)

Çekimli biçimler (20):

Sek Sekiz Yükmek

33 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Jut.Sek.T-1.09 (IIc) -şar bo yirdeki tört törlüg tirin ḳuvraġı birle yrlıḳayur erti
Jut.Sek.T-1.17 (Ib) m?ni inçe emgetir tip inçip yine yirke tŋrike burḫanḳa
Jut.Sek.T-1.29 (Ib) inçip --- yirde tŋride ’eŋ aġırı ögütmiş kişi --- titir
Jut.Sek.T-1.38 (IId) timin ök tözün yiruġ Ia yme ḳut bulmışlarḳa sanur
Jut.Sek.T-1.81 (Ia) üç ḳata ol yirde oḳımış krgek anta kin topraḳ
Jut.Sek.T-1.88 (IIc) tüzü tüketi itmiş yaratmış krgek ötrü ol ödün yir altınḳılar
Jut.Sek.T-1.94 (Ia) topraḳ erkligi yir tŋri ḫanı soltun kök luu öŋdün aḳ
Jut.Sek.T-1.98 (Ia) -lar yoḳadurlar yirig topraḳaġ iş işleyürler orunuġ booş
Jut.Sek.T-1.115 (IIc) ol tınlġ örtke kirser örtenmegey suvda ölmegey taġda öŋde yirde
Jut.Sek.T-1.126 (Ia) tŋri yirinte barır azu burḫanlar yirinte tuġar burḫanlaraġ
Jut.Sek.T-1.126 (Ia) tŋri yirinte barır azu burḫanlar yirinte tuġar burḫanlaraġ
Jut.Sek.T-1.141 (IIc) inçe biliŋ birök bo nom bitig bo çambudivip atlġ yir suvda ḳayu ḳayu yirde
Jut.Sek.T-1.141 (IIc) inçe biliŋ birök bo nom bitig bo çambudivip atlġ yir suvda ḳayu ḳayu yirde
Jut.Sek.T-1.256 (Ia) kigrür on edgü ḳılınç ḳılturur özütleri tŋri yiriŋe barır yene
Jut.Sek.T-1.291 (Ia) taplasar anta itzün öŋtün kid’in yirdin birdin yirig
Jut.Sek.T-1.291 (Ia) taplasar anta itzün öŋtün kid’in yirdin birdin yirig
Jut.Sek.T-1.292 (Ia) yıdan yparan arıtzunlar itgü yirde
Jut.Sek.T-1.292–293 (Ia) bo --- bitigig üç ḳata azu yiti ḳata oḳızun ol ------ özüt yekler yir altınḳı
Jut.Sek.T-1.293–294 (Ia) erkligler yme taplaġaylar yirig topraḳġ boş ḳodup barġaylar evde barḳda
Jut.Sek.T-1.319 (Ia) yaġz yir ḳrarıġ titir kün tŋri yruḳ titir ay tŋri ḳrar’ıġ
Jut.Sek.T-1.337 (Ib) üç yavlaḳ yolḳa tüşügli antaġ ol ḳaltı bo yirdeki topraḳ teg
Jut.Sek.T-1.340 (Ib) tınlıġlar ança ol ḳaltı bo yirdeki topraḳça tözünlerim kim ḳanyu
Jut.Sek.T-1.405 (IIc) atlġ tŋri yiri
Jut.Sek.T-1.406 (IIc) titir ol oḳ tŋri yirinte yene alḳınçsız ünlüg burḫan belgürer
Jut.Sek.T-1.407 (Ia) tütsüki tigme tŋri yiri titir ol’oḳ tŋri
Jut.Sek.T-1.409 (Ib) tŋri yiri titir ol oḳ tŋri yirinten yine nom ögrünçü atlġ burḫan belgürer
Jut.Sek.T-1.410 (Ib) et’özi luçanta atlġ tŋri yiri titir ol oḳ tŋri yirinten yine tükel
Jut.Sek.T-1.412 (Ib) tŋri yiri tip titir ol oḳ tŋri yirinten yine teprençsz --- burḫan belgürer
Jut.Sek.T-1.414 (IId) ol oḳ tŋri yirinte yene yoḳ ḳuruġ ilig atlġ burḫan blgürer
Jut.Sek.T-1.420–421 (IId) Ia yrlıḳaduḳda [?] bo aġır uluġ yaġız yir --- altı törlügin [ ] ḳamşadı
Jut.Sek.T-1.422 (Ib) sıŋar alḳu yirde yarudı yaşudı yayḳanu yaltırıyu ḳararıġıġ alḳu kiterdi
Jut.Sek.T-1.443 (Ia) közünür ajunta anıġ körksüz uduz örmen ḳart yiriŋ iglig
Jut.Sek.T-1.444 (Ib) bolur et’özi alḳu yiriŋ aḳar tökülür yarsınçıġ bolur et’özi

Aynı gövdeden maddeler

“yir” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).