İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

egin isim

25 geçiş 7 biçim 4 eser KBIBSekKuT Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Omuz, sırt: “egin bütgü ton hem ḳarın toḍġu aş” sırtı örten giysi ve karnı doyuran aş; “egin bütti boġzum yime boldı toḳ” sırtım örtüldü, boğazım da doydu; “egin keḍse bir ton iki yıl ḳalır” sırt bir giysi giyse iki yıl dayanır; “bu beglik bile sen kötürme egin” bu beylikle omuz kabartma; “çöküp bardı egnim ḳopumaz örü” omuzlarım çöktü, doğrulamaz; “oŋ egninteki tonın birtin açınıp” sağ omzundaki giysiyi açıp; “bu emgek neçe boġzı egni üçün” bu sıkıntı hep boğazı ve sırtı içindir; “ėw tonındın egin tonındın” ev eşyasından, sırt giysisinden. Tanıklar: SekKuTKB6

egni, egnim (ünlü düşmesiyle) biçimleri de bu maddede.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): egin — yalın hâliyle 10 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • egni 8 (DK, KB) · ėgni 1 (IB)

Çekimli biçimler (6):

KB Kutadgu Bilig

22 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 1534 körü barsa yalŋuḳ bu erksizlikin / nelük munça yawlaḳ kötürdi egin
KB 1738 bu emgek neçe boġzı egni üçün / tirer neŋ yimez ölse emger küçün
KB 1882 tapuġçı bile beg kötürdi egin / tilek teg tapuġ ḳılsa tındrur begin
KB 3664 eginke keḍim ya boġuzḳa yimi / kerek ay ḳadaş bu tiriglik emi
KB 3665 tirigke bu neŋdin keçiş yoḳ ḳadaş / egin bütgü ton hem ḳarın toḍġu aş
KB 3742 boġuzḳa eginke barım yetgey ök / nerek anda naru maŋa bolġa yük
KB 3743 boġuzḳa yiyim hem eginke keḍim / maŋa ḳılmaz eksük törütgen iḍim
KB 3797 egin bütti boġzum yime boldı toḳ / töbün barsu dünya aḍın asġı yoḳ
KB 3798 negü tir eşit boġzı egni bütün / barım tap tise er bolur beg ḳutun
KB 3800 boġuzḳa yiyimçe ajunda yidim tap / eginke keḍimçe eginde keḍim tap
KB 3800 boġuzḳa yiyimçe ajunda yidim tap / eginke keḍimçe eginde keḍim tap
KB 4408 saḳınuḳ bolayın tise belgülüg / boġuzḳa eginke ḫalal bir ülüg
KB 4774 boġuz bir toḍunsa iki kün barır / egin keḍse bir ton iki yıl ḳalır
KB 4966 ḳalıḳ yırttı keḍmiş ḳara körtlekin / açıldı yaruḳ yüz kötürdi egin
KB 5214 ḫazinem üküş tip küwenme neŋin / ḫasem sü telim tip kötürme egin
KB 5326 bu beglik bile sen kötürme egin / kögüz kerme artuḳ özüŋni saḳın
KB 5351 kimiŋ boġzı egni bar erse arıġ / arıdı anıŋdın yazuḳı arıġ
KB 5382 ḳamuḳ bir boġuzḳa eginke bolup / ajun barça tirdiŋ ḳoḍur sen ölüp
KB 5457 negü teg tirilgü bu künde naru / çöküp bardı egnim ḳopumaz örü
KB 5465 bir egnim meniŋ me bir ök bu boġuz / nelük munça yalŋuḳ yüki yüḍmek öz
KB 6371 egin bütse boġzın toḍursa aşın / ḳılur teŋri tapġı iter ol işin
KB 6569 apaŋ bulsa men bir cefalıġ aḳı er / eginke yüḍeyi közümke urayı