Tanım
- Söylemek, demek (Kuran çevirisinde sık): “keliŋler aŋar aytıŋlar” ona gidin ve söyleyin; “eger tegse sizke artuḳluḳ taŋrıdın aytur oḳ” size Tanrı’dan bir lütuf erişirse (o) elbette der; “yana aytur-miz feriştelerke” sonra meleklere deriz; “tesbih aytıġlılardın” tesbih edenlerden; “ḳaçan kim aytılsa olarḳa” onlara söylendiği zaman (edilgen aytıl-). Tanıklar: KuT5
- Sormak: “ilig aydı: emdi ayıtġu sözüm bu erdi, munu emdi aytur özüm” hükümdar dedi: sormak istediğim söz buydu, işte şimdi soruyorum; “aŋar aytıp” ona sorup; “taḳı ne aytmış kergek” daha ne sormalı (söylemeli). Tanıklar: TMaitKB
Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): ayt- — yalın hâliyle 1 kez
Çekimli biçimler (12):
Bağlamlar
Bütün geçişler (51) →KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası
33 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Ku. T. 26/41a3 | 73 eger tegse sizke artuḳluḳ taŋrıdın | aytur | oḳ: ançaḳlı bolmaduḳ teg siziŋ ara anıŋ ara dostluḳ kaşki men bolsam olar … |
| Ku. T. 29/36b1 | … di haḳiḳat belgürdi taŋrınıŋ fermanı olar unamaġlılar. / 49 olardın ol kim | aytur | : destur bėrgil maŋa bulġaḳ ḳılmaġıl maŋa. bilgil bulġaḳ içinde tüştiler bü … |
| Ku. T. 31/31b1 | 80 alur-miz andın anı kim | aytur | taḳı kelür bizke yaŋluz |
| Ku. T. 32/40a1–3 | 62 ol kün kim ündeyürler olarnı aytur: ḳayda ol meniŋ ortaḳlarım anlar kim | aytur--lar | erdiŋiz |
| Ku. T. 34/24b3 | 36 hem | ayturlar | : biz ḳoḍuġlılar [mu]-miz biziŋ taŋrılarımıznı söz ḳoşġu üçün telwe |
KB Kutadgu Bilig
14 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 586 | muŋar meŋzetü aydı şair bu beyt / işin tüşse iwme sabır birle | ayt | |
| KB 1185 | ayur ay atam bir sözüm bar saŋa / anı | aytayın | men ayu bir maŋa |
| KB 1904 | kereklig söz | aytur | men emdi saŋa / iḍi keḍ baḳıp sözleyü bir maŋa |
| KB 1943 | baġırsaḳḳa | aytur | kişi öz sözin / baġırsaḳ yuluġlar kişike özin |
| KB 4387 | iḍi yaḳşı aymış biliglig ḳara / biligligke | aytıp | işiŋ ḳıl yorı |
Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.058.09–13 | … teki evdin barktın ünmiş toyınlar antag körksüz kılınçlıg erserler taḳı ne | aytmış | kergek igil kertilerıg taḳı yėme şriġupti atlıg bay er erdi.. |
| Mai.Tek.089.13–14 | anı körüp sativi / / / teŋritin ... -zi teŋrike inçe (t)ėp | aytur | ne savlar erki.. |
| Mai.Tek.112.07–10 | … avrkaş (yazıda) yıġılmış kuvrag aŋsız kork(arlar) aymanurlar ... inçe (tėp | aytırlar |
T Tunyukuk Yazıtı
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| T 15 | … . (e)r]m(i)ş : bir (a)t / oruuḳı: (e)rm(i)ş : (a)nın b(a)rm(i)ş : (a)ŋ(a)r | (a)yt(ı)p | : bir (a)tl(ı)ġ b(a)r- / m(i)ş t(ė)y(i)n : ol yol(u)n : yorıs(a)r : unç t( … |
Aynı gövdeden maddeler
“ayt” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).