İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

biç- fiil

6 geçiş 6 biçim 4 eser KBIBKuTAH Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Kesmek, biçmek: “hava boynı biçgil, et özke öçün” hevesin boynunu kes, nefsinden öç al; “çiçek yaslıġ erse biçer men ulı” çiçek zararlı olursa kökünü keserim; “tiken eḍlegen er üzüm biçmez” diken eken kişi üzüm biçmez; “öküzüg bilin biçe” öküzün belini keserek. Tanıklar: IBKB2AH

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): biç- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • biçe 2 (KB, EÇS) · biçė 1 (IB)

Çekimli biçimler (6):

KB Kutadgu Bilig

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 1375 özüŋ otḳa atma bu dünya üçün / hava boynı biçgil et özke öçün
KB 2573 asıġ ḳılsa azġan anıŋ men ḳulı / çiçek yaslıġ erse biçer men ulı
KB 4026 maŋa ayġıl emdi törüni neçe / toḳularnı sayu atayu biçe

IB Irk Bitig

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
IB 37 bir k(a)rı öküzüg bilin biçė kumursga yėmiş. k(a)mş(a)yu / umatın turur tėr.

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 32/43b1–3 70 ol taŋrı yoḳ taŋrı meger ol aŋar ol şükr dünyada hem aḫiretde aŋar ol biçmek kesmek aŋar yandurulur sizler

AH Atebetü’l-Hakâyık

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AH 373–376 … gü işke yanut kiçmez ol aya eḍgü umġan isizlik ḳılıp tiken eḍlegen er üzüm biçmez ol

Aynı gövdeden maddeler

“biç” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).