İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

ḳarşı

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): ḳarşı — yalın hâliyle 88 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • ḳarşı 57 (Abh, KB, DLT) · karşı 31 (EÇS, Mait, KB)
  • karşıda 3 (Mait, EÇS) · ḳarşıda 1 (Mait)
  • karşıg 2 (Mait) · ḳarşıġ 1 (KB)
  • karşılar 1 (Mait) · ḳarşılar 1 (KuT)

Çekimli biçimler (13):

Abh Abhidharma (Shogaito)

36 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Abh.Sho. 281–283 bilge bilig biligsiz birle töz-ler-i bir ikinti-ke ḳarşı üçün inçe ḳaltı yaruḳ-lı ḳaraŋġu -lı birgerü bolmamış-ı teg üçün nom adırt …
Abh.Sho. 2196–2197 barça ḳarşı tanuḳ -luḳ erür tŋri burḫan-nıŋ yrlıḳamış-ı erser ḳarşı-sız tanuḳ -luḳ üçü …
Abh.Sho. 2558 öŋdünki-si kėnki-si anı-lı munı-lı bir ikinti-ke ḳarşı üçün tėp疏主云esdiramati baḫşı söz-ler.
Abh.Sho. 2896 … a söz-lemiş ol非无漏上縁aḳıġ-sız-ı üsdün uġuş<-nuŋ adḳaġ-ı> ermez tudulmaz üçün ḳarşı bolur üçün tėp.
Abh.Sho. 4142 答yme ḳarşı bolmaz tört padak-lar-ḳa.

KB Kutadgu Bilig

33 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 1111 turup çıḳtı andın saḳınçın tügük / kelip ḳarşıḳa kirdi köŋli tüşük
KB 4110 özüŋ ḳarşıḳa kerse baḳnu yorı / sini kim aġırlar aġırla anı
KB 4251 bu yaŋlıġ üçün ḳarşı ḳarşı bolur / ikigün ḳarışsa birisi ölür
KB 5182 negü tir eşitgil bu ḳarşı saŋa / baḳa körse çın oḳ ayur ay toŋa
KB 6224 tonın keḍti terkin atını tutup / yana ḳarşıḳa bardı ewdin turup

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

10 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.003.35–39 tujit teŋri yėrinteki uçadivaç atlıg karşıda oluru yarlıḳar ayagka tegimlig tözün maytrı bodis(a)v(a)t kutıŋa yene yene
Mai.Tek.047.19–23 … edgü meŋi erür küse--miş küsüşler kanmaḳı.. amtı men irte--ki kün ök ordug karşıg kodup toyın dıntar bolayın ötrü utġuraḳ katag köŋülin örgüninte kodı ine i …
Mai.Tek.051.39–43 men yėme ėlig kan ordusın- -ta ordu karşı kodup şmnanç bolur-men siz--ler yėme et-öz- -üŋüzlerke edgülükin körü iş i …
2b-11–14 tütrüm teriŋ dya[n]ḳa kirmiş uluġ küçlüg tŋriler beliŋlep udunup idiz ḳarşılartın ünüp ḳut buyanlġ uḳıġçıḳa uḳıtıp alḳu tujit orduḳa yıġılurlar . .
Mai.T-11.13a.09–18 … nta inip bodiswtḳa yükünü aġar ayaġ ḳılurlar .. amarıları erdinilig sarwaġ ḳarşılarda olurup üstürti ḳodı bodiswt üze ḫua saçarlar ..

DLT DLT’deki Türkçe parçalar

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
DLT III, 374 Mende bulnur sewinç otı ḳaḍġu atar / Ḳarşı körüp saġdıç anı uçmaḳ atar
DLT III, 271 Yaġıŋ tapa titrü baḳıp bögdeŋ bile / Uġrap ḳalı kelse saŋa ḳarşı süle

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 3.3.1.V/2–3 üç yégirmi [yéti kü]n ursar : luu ḫanlarınıŋ orduları qarşıları kentün açılıp erdini yinçü çeç qaş üner blgürer :
Sho.Rosia 3.3.1.V/4–5 … éti kün ursar altı qat amranmaq uġuş teŋri yérinteki -lerniŋ teŋridem ordu qarşıları bir qalısız açılur közünür :

IB Irk Bitig

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
IB 19 ak (a)t k(a)rş(ı)sın üç bolugta t(a)lulap(a)n (a)g(ı)nka ötügkė / ıdmiş tėr.

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 28/17a3 … firʿavn-ı kafir / kibr anıŋ boḍnı ol kim yoḳlatur erdiler yaʿni baġ bustan ḳarşılar

Aynı gövdeden maddeler

“karşı” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).