İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı Türkçesi · 7.–14. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

tiril- fiil

84 geçiş 16 biçim 10 eser KBMaitBKIBKuTDLTKTT Anlam haritasında göster

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): tiril- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Çekimli biçimler (16):

KB Kutadgu Bilig

60 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 410 bu yaŋlıġ beg erdi bu bilgi üze / tirildi yorıdı ḳılınçın tüze
KB 1383 ölümke usanma köŋül tut tirig / neçe kiç tirilse töşeŋü yirig
KB 2038 sözi çın kerek beg ne ḳılḳı bütün / ınansa aŋar ḫalḳ tirilse ḳutun
KB 3504 köŋül til köni tut ḳılınçıng bütün / ḳayuda tilese tirilgil ḳutun
KB 5188 ne yaŋlıġ bu devlet turumaz ḳaçar / tirilmiş neŋiŋni tükel ol saçar

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.081.63 ne ölserler anta oḳ ün ėşitürler tiriliŋler
Mai.Tek.082.13–19 … l ay çarihuş--taḳı üzüm osuglug teperler yançar--lar ol emgekke ölüp ıḳile tirilürler ötürü temirlig kısk(aç-) -ların luların künçit ikşu kam(ış) osuglug sıḳarl …
Mai.Tek.083.37–49 … g oḳsuz te(ginçsiz) köyürür neçeke tegi ... tolmaġınçaḳa tegi / - ... yana tirilürler.. neŋ ant(a) ozu kurtulu umazlar..
Mai.Tek.085.59 … rtü) ... tiser.. emgek / / ? = 157 226 / bėş otuzunç (ülüş) ... (patar) tiriliŋler t / / ? tirilip kelirler
Mai.Tek.108.08–11 türlüg y / - ... üze kemişürler ... yüzçe / - ... irip bardılar ... ikile tiri(lürler) ... - / rın yarıp kadırıp çadır ögüzke kodarlar ...

BK Bilge Kagan Yazıtı

5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
BK D 11 … )n : kü (e)ş(i)d(i)p : b(a)lıḳd(a)kı : t(a)ġıḳm(ı)ş: t(a)gd(a)kı inm(i)ş : tir(i)l(i)p : y(e)tm(i)ş (e)r : bolm(ı)ş :
BK D 29 [b(a)s]m(ı)l : ḳ(a)ra ⟨…⟩ ḳ(a)rluḳ : bod(u)n : tir[(i)l(i)p / k(e)lti …………………]m : ö[l(ü)rt(ü)m ]
BK D 31 (a)nta : tir(i)lti :
BK D 34 o[g](u)z : bod(u)n : toḳ(u)z : t(a)t(a)r : / birle : tir(i)l(i)p : k(e)lti :
BK D 37 ıd[uḳ ………..] / tir(i)l(i)p : y2[ ] [(a)nta süŋ](ü)şd(ü)m :

IB Irk Bitig

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
IB 13 … )ŋrilig kurtga yurt(t)a k(a)lmiş. y(a)gl(ı)g k(a)mıç bulup(a)n y(a)lg(a)yu tirilmiş, ölümdė ozmiş tir.
IB 28 tört buluŋt(a)kı (ė)dgüsi uyurı tirilip(ė)n m(ė)ŋil(ė)yür b(ė)dizl(ė)yür tėr.

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 31/58a1–2 … isiŋe yazuḳluġ bolup bütünlükin aŋar turur tamuġ otı ölmez anıŋ içinde hem tirilmez
Ku. T. 33/69a2 … ölmiş ėl tapa tirgüzür-miz anıŋ birle yerni ölmişde kiḍin mundaġuḳ ḫalḳnıŋ tirilmeki

DLT DLT’deki Türkçe parçalar

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
DLT III, 5 Ḳurt ḳuş ḳamuġ tirildi / Erkek tişi tirildi / Ögür alıp tarıldı / Yınḳa yana kirgüsüz
DLT III, 5 Ḳurt ḳuş ḳamuġ tirildi / Erkek tişi tirildi / Ögür alıp tarıldı / Yınḳa yana kirgüsüz

KT Kül Tigin Yazıtı

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KT D 12 … : kü (e)ş(i)d(i)p : b(a)lıḳd(a)ḳı : t(a)ġıḳm(ı)ş : t(a)gd(a)ḳı : inm(i)ş : tir(i)l(i)p : y(e)tm(i)ş (e)r bolm(ı)ş :

T Tunyukuk Yazıtı

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T 32 … a)şıḳdı: on oḳ süsi: / ḳ(a)lıs(ı)z : t(a)şıḳdı: tir : y(a)r(ı)ş y(a)zıda : tir(i)l(e)l(i)m t(ė)m(i)ş : ol / s(a)b(ı)ġ (ė)ş(i)d(i)p : ḳ(a)ġ(a)nġ(a)ru : ol s(a)b(ı)ġ ı …

Sek Sekiz Yükmek

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Jut.Sek.T-1.334 (Ib) alḳu tirilürler uluġ törü toḳu iterler üküş törlüg tsuy ayıġ ḳılınç ḳılurlar

AH Atebetü’l-Hakâyık

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AH 237–240 aḳı er biligni yete bildi kör anın sattı malın sėna' aldı kör tirildi ulamsız ulamı bolup ajunda at eḍgü ḳoḍup bardı kör

Aynı gövdeden maddeler

“tiril” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).