İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ala*

Renkler 271 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
3.542
geçiş
1.312,7
milyonda
271
biçim
8
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Irk Bitig21.542,0
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)292,4
Abhidharma (Shogaito)250,3
Uigurica I-IV3475,3
TT I-X1392,5
Kutadgu Bilig454,4
Dede Korkut Kitabı1665.117,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi3.3621.373,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

IB D 0,33
Mait D 0,33
Abh D 0,33
U D 0,29
TT D 0,00
KB D 0,33
DK D 0,89
EÇS D 0,87

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: alay) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
azîm2954.09710,312,7814,67650,2
çeribaşısı1021169,846,399,98844,7
ile70423.7699,721,5017,13567,5
ubûr1352.7769,452,219,11206,7
çeribaşı61899,106,037,69445,7
bunlar701.5198,822,136,46101,0
deyüp751.9718,801,866,2786,1
çavuşları491258,775,226,81280,8
ederler1084.5658,771,175,7856,2
erbâbı579518,702,516,23107,0
ve1.871147.9198,660,277,3465,5
çıkup611.4158,662,045,9181,6
yüzbaşısı44488,656,456,56373,6
paşa1549.4788,600,634,3925,9
ederek662.0898,591,595,4258,3
dahi18413.1868,490,413,3613,8
mısır642.2878,491,415,0046,3
tîmârı38948,425,276,00220,7
cümle25321.1978,390,181,914,1
gürûh382078,384,135,81152,5
olup21117.2818,380,222,034,6
gözlü371728,354,365,79161,0
yine1087.3728,340,482,9410,9
andan1218.9488,310,362,467,2
dibinden341548,244,395,55149,8
vardır1098.5688,200,281,823,8
elmütevekkil32348,206,495,59276,5
deyü856.0078,190,432,387,0
tâlân32568,195,775,55215,7
edüp23823.9578,15-0,08-0,880,8
askeri482.0498,141,163,8224,4
gün583.3008,120,743,0713,2
eder644.2498,070,522,427,5
sonra421.6188,061,313,8626,4
ammâ15215.2298,05-0,07-0,640,4
gelüp695.0518,040,381,924,4
ze‘âmet324588,032,734,8168,6
pürsilâh347488,022,114,4848,3
çalarak291828,003,925,03107,9
üzre11711.8897,96-0,09-0,730,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (3.542) →
EÇS VI 148a Ol gece tereyağıyla pişmiş alabalıkları yeyüp zevk u safâlar etdik, ammâ kâfir havfinden yediğimiz …
EÇS X Y455a (---) 46 varakda, Paşa alayı önünce musâhib-i şehriyârî kara ağalar alayın [ve] paşanın …
EÇS X Y185b Andan alay-ı azîm ile menzil-i kasaba-i Hânke ya‘nî Hânkâh. Bunda dahi a …
EÇS II 346b–347a … ığala oğlu elinden kâfirler İzmir kal‘asın aldı. Timur-leng alamamışken Firenk ile Urum istîlâ edüp {aldı}. Var halâs edüp fâtih-i …
EÇS IX Y26a–Y26b … îfelerindendir. Hâlâ tekyesinde azîm tevhîd [u] tezkîr olup Alaşehir'in halkı her leyle-i cum‘ada zikrullâha hâzır olurlar.
EÇS V 134b … sellâh asker olup beğiyle me’mûr oldukları sefere giderler. Alaybeği ve çeribaşı ve yüzbaşıları vardır. Yüz elli akçe şerîf kazâ …
EÇS X Y190a … oyununca yedi bölükden alay çavuşları gelüp hâliyeleri olan alay ile getirdikleri bahşîşlerin isterler. Cânpûlâdzâde iki kîs …
EÇS X Y199a Ve bu alay bir alaydır kim bir pâdişâh-ı Cem-cenâb mâlik olmamışdır kim vâcibü's-s …
EÇS IX Y133a … vvâs-vâr şinâverlik ederek mâhîler sayd ederler kim her bir alabalığı üç vukıyye gelür mâhî-i ilâhîdir.
EÇS VI 16a … 'ımız cânibinden hünkâr hasekisi hatt-ı şerîf ile gelüp bir alay-ı azîm ile hasekiyi Serdâr Ali Paşa serâperdesinde meks etdir …