İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

içindeki

127
geçiş
47,1
milyonda
2.596.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
8
eserde
3
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
Uigurica I-IV1158,4
TT I-X1392,5
Tanımlanmamış ögdi parçası (AO)12.881,8
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)3294,6
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası252,5
Kutadgu Bilig227,2
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi11647,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Mait D 0,00
U D 0,00
TT D 0,00
AO —
ShoR D 0,49
KuT D 0,00
KB D 0,33
EÇS D 0,78

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: içindeki) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
çârsû114799,225,933,2669,2
ḳarşı3579,067,131,7223,9
evler31298,585,951,7018,9
târîhidir31678,395,581,7017,4
câmi111.4427,844,343,1545,5
handak44787,764,471,9117,2
eden61.3047,103,612,2519,1
kal‘a174.5576,893,313,7147,7
tarafında51.2976,853,362,0214,3
kaya37436,823,421,578,8
aşağı61.6356,803,282,2016,6
şehir51.6516,533,011,9612,1
şehrin41.5876,262,741,708,4
beyân31.3086,102,611,455,8
su31.3676,042,541,435,6
âbı41.9895,952,421,636,9
gayri31.5065,912,401,405,1
feth42.0565,912,371,616,7
binâ63.5235,752,181,918,8
tâ42.6735,551,991,505,1
olan86.7715,251,651,937,4
kal‘ası32.6845,131,571,152,6
câmi‘i54.6375,101,521,464,0
gibi44.6054,791,211,132,2
üzre1011.8894,771,161,755,1
kal‘ai67.7334,641,041,262,5
hân45.4014,570,980,981,5
olup1017.2814,230,621,101,6
cümle1021.1973,940,330,640,5
ammâ715.2293,900,290,480,3
paşa39.4783,36-0,25-0,330,1
dahi413.1863,30-0,31-0,480,2
ve41147.9193,18-0,44-2,304,5
edüp623.9573,03-0,59-1,231,2
ile523.7692,78-0,84-1,772,1

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“içindeki” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (127) →
EÇS III 113b … der. Ve bir kal‘a kapusu dahi cânib-i garba nâzırdır. Kal‘a içindeki yukaru çârsûya çıkar. Bu kapunun iç yüzünde zindân-ı medyûn …
EÇS VII 153b … ınar ağacı ve cezîre-i Mora'da Ballıbadra kal‘ası bâğçeleri içindeki servî ağacı ve Bosna eyâletinde Ravna dağı içindeki gürgen …
EÇS IX Y19b Ve çârsû içindeki çeşme-i cânbahşlar târîhidir:
EÇS VI 166b … hi bu şehrin cânib-i cenûbîsi tarafında olan Tabahâne şehri içindeki bâğ-ı behiştlerin içlerinden cemî‘i hadîkaları rey edüp izn …
EÇS X Y342b … bal korlar. İkinci ve üçüncü gün kökeninden kesüp karpuzun içindeki cüllâb eyle şarâb-ı nâb olmuş kim bir kadeh nûş eden "Âh Bu …
EÇS X Y28a–Y28b … edüp keşân-ber-keşân çekerek Tershâne bâğçesine getirirken içindeki Fransa kefereleri lehce-i mahsûsları ile;
EÇS VII 43b … şa serdâr-ı mu‘azzam olup ibtidâ Tata kal‘asın feth etdi ve içindeki kâfirler bir gece firâr edüp Tata altındaki sazlıkda ve bat …
EÇS II 328a … n edüp top ermez bir mesâfe-i ba‘îde cebel-i âlîdir ve şehr içindeki câmi‘ ensesindeki evc-i âsumâna peyveste olmuş kayaya nısf …
ShoR 8.3 /113 ne üçün bo ikinti asanki içindeki tuş-nuŋ aḍı ötgürmek tuş tép aḍanur erki tép téser.
EÇS VIII 233b–234a … âgâh görmedim. İllâ Sirem sancağı hâkinde Öziçse nâm şehrin içindeki namâzgâhı gördüm. Ol dahi ibret-nümâdır, ammâ bu Karafer[y] …