İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

iti*

37 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
161
geçiş
59,7
milyonda
37
biçim
11
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kül Tigin Yazıtı52.545,8
Bilge Kagan Yazıtı2811,0
Tunyukuk Yazıtı1820,3
Sekiz Yükmek51.084,8
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)281.293,0
TT I-X1392,5
Kutadgu Bilig1051.427,3
DLT’deki Türkçe parçalar2689,4
Atebetü’l-Hakâyık31.087,7
Dede Korkut Kitabı4123,3
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi52,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KT D 0,46
BK D 0,33
T —
Sek D 0,67
Mait D 0,63
TT D 0,00
KB D 0,89
DLT D 0,33
AH D 0,49
DK D 0,45
EÇS D 0,55

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: itig) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ili83910,368,752,8282,9
ölümke84910,298,422,8278,8
yarınḳı6910,1810,452,4580,3
kent62510,058,972,4464,3
işim5369,708,182,2347,5
işi102449,666,423,1369,8
boḍun81799,596,552,8057,2
bėrser4129,579,452,0045,9
tolum4179,528,952,0042,7
erdni4219,498,641,9940,8
inçke4249,478,451,9939,6
tamınıŋ329,2411,621,7345,9
bayuġay339,2311,031,7345,9
şarabuŋ339,2311,031,7345,9
buşı4599,227,151,9932,0
vayturi359,2110,301,7339,2
irü369,2010,031,7337,6
yaratıp369,2010,031,7337,6
işiŋni379,199,811,7336,3
du’a3119,169,161,7333,0
kelse4729,146,861,9830,4
ḳılın3219,088,231,7328,7
adruḳ4859,066,621,9829,0
üzeki3279,037,861,7227,1
tėyin3348,987,531,7225,6
ölüm51808,915,862,2031,0
tetig3508,866,971,7223,2
örtlüg3518,866,951,7223,1
alın3568,826,811,7222,5
bodunug3588,816,761,7222,3
ajunda3638,786,641,7121,8
tegdi3718,736,471,7121,1
iligke41578,695,741,9624,1
törü41598,685,721,9624,0
bitig41778,605,571,9623,1
ajun52638,595,322,1827,2
ḳıl41928,545,451,9522,5
işke31208,455,711,7017,9
al42378,365,141,9420,8
burkan31468,325,431,6916,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (161) →
Mait … teŋr(i) ... yiti kat altunın kü(müşin) (vayturin) sapririn itiglig balıḳ kent--leri bolur tört erdnilig kerpiçlerin yapmış yėt …
KB 1474 ölümdin ḳutulġu yarı yoḳ bilin / ölümke itingil kerekiŋ alın
Mait … r erdni bir bire ulug tört erdnilig samntapuşp atlıg saŋram itip teŋri burkan başın kamag bursoŋ kuvragka buşı bėrür..
EÇS X Y235a … ına koyup yine ke'l-evvel dörd âdem süvâr olup gemiyi Nîl'e itiverdiler, gemi ve âdemler Nîl'e gark oldular. Meğer nazar-ı insân ta …
DK I 80 … gitdi ol nāmerdler daḫı bir yirde ḳonmışlar-ıdı al şarabuŋ itisinden içerler-idi buġaç ḫan çapup yetdi ol ḳırḳ nāmerd daḫı bunı …
KT D 20 … : / ḳ(a)lm(a)zun tėy(i)n : (a)z ḳırḳ(ı)z : bod(u)n(u)g : < it(i)p> y(a)r(a)- / t[(ı)p k(e)lt(i)m(i)z süŋ(ü)şd(ü)m(i)z ]
KB 1392 yoluŋ oŋça kelse itildi işiŋ / ḳalı solça kelse ulıp çal başıŋ
DLT II, 209 Kelse apaŋ terkenim / İtilge-met törkünüm / Tarılmaġay törkünüm / Emdi çerig çergeşür
KB 1180 itiglig sarayıġ buzuġlı ölüm / ḳamuġ yumġılarıġ saçıġlı ölüm
KB 1772 tüzüldi törü hem itildi ili / ilig inçke tegdi bekip il ulı