İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tiril*

24 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
125
geçiş
46,3
milyonda
24
biçim
10
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kül Tigin Yazıtı1509,2
Bilge Kagan Yazıtı52.027,6
Tunyukuk Yazıtı1820,3
Irk Bitig21.542,0
Sekiz Yükmek1217,0
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)9415,6
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası378,8
Kutadgu Bilig971.318,5
DLT’deki Türkçe parçalar2689,4
Atebetü’l-Hakâyık41.450,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KT D 0,00
BK D 0,46
T —
IB D 0,33
Sek D 0,00
Mait D 0,23
KuT D 0,49
KB D 0,86
DLT D 0,00
AH D 0,45

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tirildi) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ḳutun153911,5510,023,87185,3
sewinçin114411,069,403,31124,5
inç62510,369,342,4567,3
inçin4139,899,702,0047,2
birür4489,577,811,9935,7
esenin399,529,811,7336,0
tirig51009,517,082,2239,4
esen4599,487,521,9934,0
selamet3159,469,081,7332,4
ajunda4639,457,421,9933,5
bütün61609,436,662,4343,8
kiç3249,378,401,7329,3
ajunuġ3289,338,181,7328,4
yi3319,308,031,7327,7
küle3359,267,851,7227,0
miŋ51569,196,432,2134,9
ülüg3459,187,491,7225,4
ḳıl51929,016,132,2032,8
ajun62638,995,942,4137,8
ḳutı3698,996,871,7222,8
bol31098,716,211,7120,0
uzun64108,525,302,3932,5
törü31598,445,671,7017,8
anta42908,305,221,9521,2
ilig76048,304,972,5634,8
bolup32328,115,121,6815,5
köŋül44347,874,641,9218,1
er56977,644,272,1220,2
bilig34727,364,101,6311,4
kün35317,233,931,6210,8
hem49056,993,581,8312,5
eḍgü36876,923,561,599,3
kişi49926,873,441,8211,9
içinde34.2734,480,920,821,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (125) →
KB 1413 ḳapuġda tirildi ḳalın aç böri / ay ilig ḳoyuġ kel küḍezip yorı
Mait … torlar içinte yörgeyür--ler.. ol emgekke ölürler yine yėme tirilürler..
KB 3070 tirildi ögi hem ḳoyuldı bilig / bolu birdi ewren uzadı elig
KB 5152 ḫazine ḫasem sü iḍisi bolup / tirildi bir ança tilekin bulup
KB 6329 ol andaġ tirildi tükedi ajun / taḳı ḳaldı artıp ay ḳılḳı tüzün
IB 13 … yurt(t)a k(a)lmiş. y(a)gl(ı)g k(a)mıç bulup(a)n y(a)lg(a)yu tirilmiş, ölümdė ozmiş tir.
T 32 … süsi: / ḳ(a)lıs(ı)z : t(a)şıḳdı: tir : y(a)r(ı)ş y(a)zıda : tir(i)l(e)l(i)m t(ė)m(i)ş : ol / s(a)b(ı)ġ (ė)ş(i)d(i)p : ḳ(a)ġ(a)nġ(a)ru : …
KB 4456 … BİRLE ḲATILMAḲNI AYUR / / taḳı bir ḳutusı bu uzlar turur / tirilgü tilep özke uzluḳ ḳılur
KB 5508 isizig yaġutma toḳıġay yoḍuġ / köniler bile sen tirilgil oḍuġ
Mait … siz) köyürür neçeke tegi ... tolmaġınçaḳa tegi / - ... yana tirilürler.. neŋ ant(a) ozu kurtulu umazlar..