İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yime*

26 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
329
geçiş
121,9
milyonda
26
biçim
9
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Saddharmapuṇḍarīka Sūtra147.865,2
Sekiz Yükmek1217,0
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)292,4
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası1002.625,2
Kutadgu Bilig1602.174,9
DLT’deki Türkçe parçalar31.034,1
Atebetü’l-Hakâyık41.450,3
Dede Korkut Kitabı361.109,7
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi93,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KİP D 0,57
Sek D 0,00
Mait D 0,33
KuT D 0,87
KB D 0,82
DLT D 0,49
AH D 0,59
DK D 0,86
EÇS D 0,12

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yime) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
aymış148310,127,433,72119,0
yaḳşı148710,117,373,72117,6
ap12579,997,753,45107,9
içme8319,518,052,8275,6
içmek7259,348,172,6467,5
oldı91649,225,812,9555,4
tınlıġ6179,158,502,4461,2
ḳadaş6918,876,082,4139,1
yaḳın71738,845,372,5838,8
eḍgü146878,824,383,5658,8
yazuḳ5468,776,802,2237,8
aş61228,775,662,4035,6
sizke72238,705,012,5635,3
keḍ61678,635,202,3831,8
anlarḳa5888,625,862,2031,1
ḳuşçı458,629,682,0050,5
tutmaŋlar488,609,002,0044,4
söz105188,604,313,0040,9
keçti4248,547,421,9933,9
olardın51238,505,382,1827,7
köŋülleri4408,476,681,9829,5
tözü4428,466,611,9829,1
tut62408,434,682,3527,5
anlarnı4588,406,141,9726,5
taŋrıḳa51598,395,012,1725,2
tutġıl4698,365,891,9725,0
yidi4738,355,811,9624,6
bügü4898,295,531,9623,0
elig51948,294,722,1523,2
tilese52128,244,602,1422,4
erdiler41068,245,271,9521,6
töşekçi328,2110,591,7341,6
uşaḳ368,209,001,7333,3
zina368,209,001,7333,3
ögür41208,195,091,9420,6
taŋrı119098,193,633,0535,3
ayıt3118,188,131,7328,7
dökdi3118,188,131,7328,7
bularıġ3128,178,001,7328,1
tapa41278,175,011,9420,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (329) →
KB 1640 bu eḍgü ḳarımaz yime opramaz / yaşı keḍ uzun ol atı artamaz
KB 3574 yimek içmek ol kör bu üçte biri / taḳı bir tişi ol awıtsa eri
KB 4292 buşı birle bolma yime keḍ yaḳın / ḳalı buşsa buzġay yaḳınlıḳ ḫaḳın ḳal
KB 1235 ḳalı bu tü ni’met ḳalırḳa yime / özüŋ yıġlar erse yorı yıġlama
KB 2564 yime aytu tursa er at hallerin / açı hem toḳı ya tonın opraḳın
KuT T. 29/9b3 … çıḳarmaḳḳa olar oġradılar evvel yolı ḳorḳar mu siz olardın yime taŋrı sezaraḳ ol kim ḳorḳa siz andın eger erse sizler müʾmi …
DK III 167 didi beyrek şölen yimeginüŋ üzerine geldi ḳarnın ṭoyurduḳdan soŋra ḳazanları depdi dökd …
KuT T. 36/51b2 35 yime ėtig gevher yinçü ornatıġlıġ ermez ol barça meger yaḳın tir …
KuT T. 33/69b3 … ol taŋrıḳa aġırlıḳ küşüşlük barça anıŋ tapa aġar yaḫşı söz yime eḍgü iş kötrür anı anlar kim al ḳılurlar yawuzlar birle ola …
KB 5950 bir ança yime keçti öḍlek kün ay / ajun körki keldi boḍun boldı bay