Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
3 Türkçe karşılık · 11 madde
sert 1
- irig sıfat UygurKarahanlıSert, kaba, katı
sertleşir 1
- bekrişür KarahanlıSertleşir, katılaşır
sertleşmek 1
- iriglen- fiil KarahanlıSertleşmek, katılaşmak; gücenmek
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “sert” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- açıġ sıfat UygurKarahanlı2. anlam: mecazen acı veren çetin acı çileye uğramış acı ve sert sıkıntılar…
- baḫıl sıfat Karahanlı…i vermeye çok sıkıdır gözü doymaz cimri mala kuldur cimriye sert bir yay oku çevir…
- bü OrhonKarahanlıanlamı kesinleşmeyen söz gibi erkenden açar sertliği yok utanıp durdu…
- ersiglik isim Karahanlıyiğitlik cesaret mertlik yiğitliği düşmana karşı sert olsa düşman olmadıkça erin yiğitliği ne zaman belli olur girip çıkarken yiğitliği yakışır…
- iḍi isim OrhonUygurKarahanlısahip iye bu kudret sahibi yüce tek tanrı semiz atın ağzı sertleşti sahibi onu zapt edemez emanetleri sahiplerine verin bu kitabın sahibi ateş ehli…
- buş- fiil Karahanlı…an işte öfkelenirse suçlu olur hükümdar yine öfkelenip dedi sert söze öfkelenme ey bilgili bey öfkelenme öfkelendikleri zaman beylere yaklaşma niçi…
- iril- fiil Karahanlı2. anlam: incinmek kırılmak ey kardeş sert konuştum incinme sabret gönlünü yaralama…
- çoġla- fiil Karahanlı…şmak dünya gelir bir an parlar sesi çabucak söner doğru söz serttir sert söz ise alevlenmiştir…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.